نقد سبک زندگی علمی ایران در سال های اخیر با رویکرد آدلری

بی تردید سبک زندگی علمی هر کشور نشان دهنده کارآیی نظام آموزشی و پژوهشی آن است. در سال های اخیر، جامعه علمی ایران با چالش های بنیادی در زمینه تولید دانش مواجه شده است که از یک سوی بر کیفیت علمی اثر گذاشته و از سوی دیگر، انگیزه مطالعه و رشد فردی را کاهش داده و سبب سرگردانی و بروز اندیشه مهاجرت پژوهشگرانی شده است که با نیروی خلاق خود به معنادهی مجهولات می پردازند. به تبع در حق دانشجویان و محققانی که با پردازش ذهنی به پژوهش می پردازند، در قیاس با کسانی که به خرید مقاله مبادرت می ورزند و نگارش پایان نامه خود را با فکر و خلاقیت دیگران انجام می دهند تا بتوانند دفاع کرده و مدرک بگیرند، اجحاف بسیاری دیده می شود. هدف پژوهش، بازشناسی سبک زندگی و بیداری وجدان علمی در برابر مدرک گرایی، بی عدالتی و همچنین بازسازی الگوی انسانی، اخلاقی و حس مسئولیت پذیری در فضای پژوهشی کشور است. این پژوهش سعی دارد نشان دهد کدام تیپ شخصیتی آدلر، سبک زندگی علمی در ایران را به سوی مدرک محوری، کپی های پژوهشی و خرید و فروش مقالات علمی می کشاند. حاصل آنکه بررسی ۱۷ نفر که در سال جاری کارهای پژوهشی خود را به نگارنده واگذار کرده اند، معلوم کرد بیشترین تیپ شخصیتی آنان در انجام پروژه های تحقیقاتی تیپ «گیرنده» بوده است. مقیاس اساسی سبک زندگی علمی در ایران فراوانی مولفه «مدرک محوری» را در بالاترین سطح نشان می دهد؛ چراکه در بافت انتقادی مدرک گرایی، نوعی حفظ ظاهر نمادین و مقام آرایی محسوب می شود تا فرد بتواند احترام اجتماعی خود را به دست آورد. این یافته ها اهمیت بازنگری در الگوهای پژوهشی و بیداری وجدان علمی را آشکار می سازد.

کلیدواژه ها:

مدرک محوری ، سبک زندگی علمی ، ایران ، آدلر