تاثیر تمرینات تسهیل عصبی-عضلانی حس عمقی (PNF) و باند الاستیک بر درد و دامنه حرکتی زنان مبتلا به نشانگان شانه منجمد

مقدمه شانه منجمد یکی از شایع ترین اختلالات اسکلت عضلانی است که با درد و محدودیت قابل توجه دامنه حرکتی مفصل شانه همراه بوده و کیفیت زندگی و انجام فعالیت های روزمره بیماران به ویژه زنان میانسال را به شدت تحت تاثیر قرار می دهد. با توجه به هزینه بالا و ماهیت تهاجمی برخی روش های درمانی، رایج تمرینات درمانی کم هزینه و در دسترس مانند تمرینات تسهیل عصبی عضلانی حس عمقی (PNF) و تمرینات با باند الاستیک به عنوان گزینه های محافظه کارانه مورد توجه قرار گرفته اند؛ با این حال مقایسه مستقیم اثربخشی این دو روش هنوز به طور کامل بررسی نشده است. پژوهش حاضر با هدف مقایسه تاثیر شش هفته تمرینات PNF و باند الاستیک بر درد و دامنه حرکتی زنان مبتلا به سندروم شانه منجمد انجام شده است. روش: کار در این کارآزمایی بالینی نیمه تجربی ۳۰ زن مبتلا به شانه منجمد در دامنه سنی ۳۵ تا ۵۰ سال به صورت تصادفی در سه گروه تمرینات PNF، تمرینات باند الاستیک و کنترل قرار گرفتند. آزمودنی های گروه های تجربی به مدت شش هفته و سه جلسه در هفته تحت مداخله تمرینی قرار گرفتند. شدت درد با مقیاس آنالوگ بصری (VAS) و دامنه حرکتی مفصل شانه خم شدن، بازشدن، دور شدن، چرخش داخلی و چرخش خارجی با گونیامتر یونیورسال پیش و پس از دوره مداخله اندازه گیری شد و داده ها با تحلیل کوواریانس تک متغیره و چندمتغیره تحلیل شدند. یافته ها و نتیجه گیری: نتایج نشان داد پس از حذف اثر پیش آزمون بین سه گروه در تمامی شاخص های درد و دامنه حرکتی تفاوت معناداری وجود داشت (sig >< ۰.۰۵). هر دو گروه تمرینی نسبت به گروه کنترل بهبود معنادار درد و افزایش دامنه حرکتی نشان دادند. در مقایسه دو گروه تجربی، تمرینات PNF کاهش درد و بهبود اکثر شاخص های دامنه حرکتی نسبت به تمرینات باند الاستیک برتری معناداری داشت، در حالی که تنها در شاخص باز شدن شانه تفاوت معناداری بین دو گروه مشاهده نشد. بر این اساس هر دو روش تمرینی به عنوان مداخلات موثر، ایمن و کم هزینه در بهبود درد و دامنه حرکتی زنان مبتلا به شانه منجمد قابل توصیه اند و تمرینات PNF می تواند به عنوان روش برتر در برنامه های توانبخشی این بیماران مدنظر قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

شانه منجمد ، تمرین تسهیل عصبی-عضلانی حس عمقی ، تمرین باند الاستیک ، درد ، دامنه حرکتی