حافظ و نقد مادی گرایی

در نگاه آموزه های اسلامی جهان بستری هدفمند برای رشد و تعالی انسان است؛ دنیا به خودی خود نه زشت است و نه زیبا، بلکه ارزش آن به نحوه نگرش و استفاده ما بستگی دارد اگر دنیا را وسیله ای برای قرب به حق بدانیم ارزشمند است اما دل بستن محض به لذت های گذرا ما را از هدف اصلی باز می دارد. حافظ شیرازی نیز در غزل های خود با نگاهی هنرمندانه و نقادانه همین مسیر را طی می کند. او دنیا را سرایی ناپایدار و پر از فریب می داند که تکیه کردن بر آن مانند بناکردن خانه بر روی آب، بی حاصل است. از نظر حافظ لذت های مادی مانند سکری زودگذر هستند که چشم جان را بر زیبایی های عمیق تر و پایدارتر معنوی می بندند. در مقابل این بی ثباتی او قناعت را گنجی بی بدیل معرفی می کند؛ همان اکسیر بی نیازی که انسان را از بند تعلقات رها می کند و به آرامشی حقیقی می رساند. در واقع پیام حافظ دعوتی است به فراتر رفتن از ظواهر فریبنده و یافتن معنا در ارزش های ماندگار. با این اوصاف در این مقاله به طور ویژه به موضوع نقد مادی گرایی از نگاه حافظ پرداخته می شود و واکاوی می گردد که چگونه او انسان را به سوی رهایی از این بندها فرا می خواند.

کلیدواژه ها:

حافظ ، غزل ، نقد مادی گرایی ، دنیا ، قناعت