مطالعات فرهنگ و هنر اسلامی در هنرهای تجسمی در دوره معاصر

حفظ هویت فرهنگی و هنری در دوران معاصر و در مواجهه با جریان های مدرنیسم و پسامدرنیسم، یکی از چالش های اساسی جوامع اسلامی است. هنرهای تجسمی اسلامی با برخورداری از پیشینه غنی و الگوهای کهن الگویی، پتانسیل بالایی برای بازتعریف هویت معاصر دارند. هدف از این پژوهش، شناسایی مولفه های ساختاری و محتوایی هنر اسلامی و بررسی نحوه بازتاب و بازآفرینی آن ها در آثار هنرمندان تجسمی معاصر است. این پژوهش با روش تحلیلی-تطبیقی و با بهره گیری از منابع کتابخانه ای و تحلیل نمونه های تصویری معاصر انجام شده است. پرسش اصلی پژوهش این است که هنرمندان معاصر چگونه توانسته اند میان سنت های بصری اسلامی (نظیر خوشنویسی، نقوش اسلیمی و هندسه مقدس) و زبان هنری مدرن پیوند برقرار کنند؟ نتایج پژوهش حاکی از آن است که رویکردهای نوین هنری (مانند مکتب سقاخانه یا نقاشی خط) با الهام خلاقانه و غیراقتباسی از موتیف های اسلامی، موفق به خلق زبانی نو شده اند که ضمن حفظ اصالت و ریشه های فرهنگی، با مخاطب جهانی معاصر نیز ارتباط برقرار می کند.

کلیدواژه ها:

فرهنگ اسلامی ، هنرهای تجسمی معاصر ، هویت ملی ، سنت ، مدرنیته