واکاوی عوامل موثر در توسعه صادرات ماشین آلات کشاورزی به آسیای میانه با رویکرد کیفی

صادرات به عنوان یکی از راهبردهای کلیدی برای رشد اقتصادی، تنوع درآمدهای ارزی و تقویت بخش تولید، مورد دارای اهمیت است. صادرات تجهیزات کشاورزی با توجه به توانمندی های تولیدی ایران و نیازهای کشورهای آسیای میانه، از جایگاه ویژه ای برخوردار است. پژوهش حاضر با هدف تحلیل عوامل موثر بر توسعه صادرات این تجهیزات به یکی از کشورهای این حوزه یعنی ازبکستان انجام شده است. این تحقیق با رویکرد کیفی و با بهره‎گیری از روش تحلیل مضمون انجام پذیرفت. داده‎ها از طریق انجام ۱۵ مصاحبه عمیق با صادرکنندگان وتولیدکنندگان ماشین‎آلات گردآوری شد. مشارکت کنندگان از خبرگان با تجربه در حوزه صادرات این تجهیزات به بازار ازبکستان بوده اند. تحلیل داده‎های کیفی به روش کدگذاری باز، محوری و انتخابی صورت گرفت و در نهایت شش مقوله ی اصلی شامل «قیمت و رقابت پذیری»، «حمایت‎های دولتی»، «کیفیت و استاندارد»، «بازارشناسی و ارتباط با مشتری»، «زیرساخت و لجستیک»، و «عوامل خارجی و محیط بین المللی» استخراج گردید که هر یک دارای زیرکدها و شاخص های مشخصی بودند. یافته ها نشان دادند که توسعه صادرات این تجهیزات نه تنها تحت تاثیر عوامل اقتصادی نظیر قیمت، هزینه حمل و نقل و نرخ ارز قرار دارد، بلکه موانع سیاسی، محدودیت های بین المللی، و نبود حمایت‎های اثر بخش نیز در این فرآیند موثر هستند. تحلیل مقایسه ای یافته ها با مطالعات پیشین نشان داد که برخی عوامل دارای ویژگی‎های خاص در بازار ازبکستان بوده اند و لزوم طراحی راهبردهای بومی سازی شده را تقویت می‎کنند. با توجه به ماهیت کیفی پژوهش، نتایج واجد ارزش راهبردی و کاربردی برای صادرکنندگان، تصمیم گیران دولتی و پژوهشگران دربه حوزه تجارت خارجی است.

کلیدواژه ها:

توسعه صادرات ، تجهیزات کشاورزی ، صادرات ایران ، بازار آسیای میانه ، تحلیل کیفی ، تحلیل مضمون ، سیاست گذاری تجاری