درآمدی بر اندیشه های اجتماعی فارابی

این مقاله به بررسی جامع و تحلیلی اندیشه های اجتماعی فارابی می پردازد و سه محور اصلی را مورد کاوش قرار می دهد: مبانی هستی شناختی جامعه، ساختار سیاسی و اخلاقی مدینه فاضله، و روش شناسی مورد استفاده او در علوم اجتماعی. بنیان نظری، بر اصل مدنی بالطبع بودن انسان و ضرورت تعاون برای دستیابی به سعادت قصوی استوار است که منجر به تشکیل جامعه و سلسله مراتب رهبری می شود. تمرکز بر شرایط چهارده گانه رئیس اول و نقش محوری او در برقراری نظم اجتماعی و معنوی جامعه فاضله است.دومین بخش، به گونه شناسی جوامع اختصاص دارد که بر اساس مبانی معرفتی (عقلی در برابر وهمی/خیالی) جوامع را به فاضله و غیر فاضله (جاهله، فاسقه، ضاله) تقسیم می کند. نهایتا، مقاله به تحلیل پارادایم روش شناختی فارابی می پردازد که رویکردی اعتدالی را در علوم اجتماعی معرفی می کند؛ این روش شناسی با رد یک جانبه نگری حسی-تجربی، بر کثرت گرایی روشی شامل استفاده همزمان از روش های برهانی، شهود، وحی و مشاهدات تجربی تاکید دارد. در نتیجه گیری، ضمن جایگاه یابی اندیشه های فارابی در طیف ساخت گرایی-کارکردگرایی و انطباق آن با نظریه اندام واره انگاری (Organicism)، تاکید می شود که جامعیت اندیشه فارابی در تلفیق منسجم مبانی متافیزیکی با ساختار عملی جامعه شناختی او نهفته است. روش گردآوری اطلاعات در این مقاله بصورت کتابخانه‎ای میباشد.

کلیدواژه ها:

فارابی ، مدینه فاضله ، اندیشه اجتماعی ، گونه شناسی جوامع ، ساخت گرایی-کارکردگرایی ، روش‎شناسی