چگونه سواد مالی رابطه بین سوگیری های رفتاری و تصمیم سرمایه گذاری را تعدیل می کند؟

این پژوهش با هدف بررسی تاثیر سوگیری های رفتاری (اعتماد به نفس بیش از حد، ریسک گریزی، رفتار گله ای و اثر تمایلی) بر تصمیمات سرمایه گذاری زنان و مردان و همچنین نقش تعدیل کننده سواد مالی انجام شده است. جامعه آماری شامل سرمایه گذاران فردی فعال در منطقه دهلی و حومه (Delhi-NCR) هند بوده و نمونه ای به حجم ۲۵۳ نفر با روش نمونه گیری قضاوتی و گلوله برفی انتخاب شد. داده ها از طریق پرسشنامه ساختاریافته جمع آوری و با استفاده از ضریب همبستگی پیرسون و تحلیل رگرسیون سلسله مراتبی در نرم افزار SPSS مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. یافته ها نشان داد که در میان مردان، اعتماد به نفس بیش از حد اثر مثبت و معنادار (β=۰/۳۴، p<۰/۰۱) و ریسک گریزی (β=‑۰/۲۸، p<۰/۰۵) و رفتار گله ای (β=‑۰/۳۱، p<۰/۰۱) اثر منفی و معناداری بر تصمیمات سرمایه گذاری دارند، در حالی که اثر تمایلی معنادار نبود. در میان زنان، ریسک گریزی (β=‑۰/۳۳، p<۰/۰۱) و رفتار گله ای (β=‑۰/۲۶، p<۰/۰۵) تاثیر منفی معناداری داشتند، اما اعتماد به نفس بیش از حد و اثر تمایلی معنادار نبودند. سواد مالی بر تصمیمات سرمایه گذاری هر دو گروه اثر مثبت و معنادار داشت (β=۰/۴۱، p<۰/۰۰۱) و توانست رابطه بین اعتماد به نفس بیش از حد و ریسک گریزی را با تصمیمات سرمایه گذاری تعدیل کند، اما اثر تعدیلی آن بر رفتار گله ای و اثر تمایلی تایید نشد. نتایج حاکی از آن است که ارتقای سواد مالی می تواند به کاهش اثر سوگیری های رفتاری و بهبود کیفیت تصمیمات سرمایه گذاری کمک کند و تفاوت های جنسیتی در این زمینه نیازمند توجه ویژه در برنامه های آموزشی است.

کلیدواژه ها:

سواد مالی ، سوگیری های رفتاری ، تصمیم سرمایه گذاری ، اعتماد به نفس بیش از حد ، ریسک گریزی ، رفتار گله ای