بررسی چالش های اعتماد کارکنان به تصمیمات مبتنی بر هوش مصنوعی در بانک ها (مطالعه موردی: بانک ملی شعب شهرستان بندرلنگه)

هدف پژوهش حاضر بررسی عوامل موثر بر اعتماد کارکنان به تصمیمات مبتنی بر هوش مصنوعی در بانک ها است. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر ماهیت و روش اجرا توصیفی پیمایشی بوده و با رویکرد کمی انجام شده است. همچنین از نظر زمانی در زمره پژوهش های مقطعی قرار می گیرد. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه کارکنان بانک ملی ایران در شعب شهرستان بندرلنگه است. با توجه به محدود بودن جامعه آماری، روش نمونه گیری به صورت سرشماری در نظر گرفته شد. ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه محقق ساخته است که بر اساس مبانی نظری و پیشینه پژوهش طراحی شده و شامل گویه هایی برای سنجش متغیرهای شفافیت الگوریتمی، توضیح پذیری هوش مصنوعی، عدالت ادراک شده، نگرانی های حریم خصوصی و اعتماد کارکنان به تصمیمات مبتنی بر هوش مصنوعی است. روایی پرسشنامه توسط استاد راهنما تایید شده و نتایج آزمون پایایی نشان داد که ضریب آلفای کرونباخ برای متغیرهای پژوهش بیشتر از ۰٫۷ است که بیانگر پایایی قابل قبول ابزار پژوهش می باشد. داده های جمع آوری شده با استفاده از نرم افزار SPSS مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت و برای آزمون فرضیه های پژوهش از روش رگرسیون خطی استفاده شد. نتایج پژوهش نشان داد که شفافیت الگوریتمی، توضیح پذیری هوش مصنوعی و عدالت ادراک شده تاثیر مثبت و معناداری بر اعتماد کارکنان به تصمیمات مبتنی بر هوش مصنوعی دارند در حالی که نگرانی های حریم خصوصی می تواند بر سطح اعتماد کارکنان تاثیر منفی داشته باشد. یافته های این پژوهش می تواند به مدیران بانک ها در جهت بهبود پذیرش فناوری های هوش مصنوعی و افزایش اعتماد کارکنان به تصمیمات مبتنی بر این سیستم ها کمک کند.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، اعتماد کارکنان ، شفافیت الگوریتمی ، توضیح پذیری هوش مصنوعی ، عدالت ادراک شده ، بانکداری