بررسی کلی ساختار کتاب (مدیر مدرسه) جلال آل احمد با تمرکز بر میزان کاربرد واژگان دخیل اروپایی

این مقاله به بررسی ساختار کلی و همچنین میزان کاربرد واژگان دخیل در کتاب (مدیر مدرسه، تهران نشر جامعه دران، ۱۳۸۴) از جلال آل احمد می پردازد. جلال آل احمد، از جمله نویسندگان و روشنفکران معاصر است که تاثیر زیادی در ادبیات معاصر در ابعاد مختلف داشته است. کتاب (مدیر مدرسه) از آثار برجسته اوست که دارای لحنی ساده و روان و طنزآمیز است. وی در نگارش این کتاب انگیزه های مختلفی مانند نقد ساختار نادرست و بیمار آموزشی و افشای فساد اداری و... داشته است. ساختار این کتاب متشکل از قسمت های مختلف از جمله زاویه دید و شرح روایات و آغاز داستان تا قسمت آخر که پایان بندی آن است. لغات دخیل یا وام واژگان، واژگانی هستند که از زبان های بیگانه وارد زبان دیگری شده و در آن تثبیت شده است. این واژگان ممکن است در سطح واژگانی، آوایی، معنایی یا حتی نحوی وارد زبان میزبان شوند. آن لغات دخیل گاه شکل و تلفظ اصلی خود را حفظ می کنند و گاه تغییر می یابند تا با ساختار زبان جدید سازگار شوند. مثلا واژه (ییلاق) که از زبان ترکی وارد زبان فارسی شده است یا واژه (آرتیست) که از زبان فرانسوی وام گرفته شده است. جلال آل احمد از جمله نویسندگانی است که در آثار خود مدیر مدرسه (تهران نشر جامعه دران، ۱۳۸۴) از وام واژه های مختلفی استفاده کرده است. در بررسی به عمل آمده از این کتاب به روش توصیفی/تحلیلی تعداد ۳۵ واژه دخیل استفاده شده است که از این سی و پنج واژه ۱۷ واژه فرانسوی مانند لیست و کامیون و... و ۹ واژه انگلیسی مانند تاکسی و جغرافی و... و ۲ واژه روسی مانند اسکناس و سماور و ۲ واژه یونانی مانند فلسفه و ۵ واژه ترکی مانند قشون و یراق و... استفاده شده است.

کلیدواژه ها:

وام واژگان ، مدیر مدرسه ، فرانسوی