نقش خاندان بلعمی در احیای زبان فارسی: مطالعه ای تاریخی-زبان شناختی در بستر دولت سامانی

احیای زبان فارسی دری در سده های سوم و چهارم هجری یکی از مهم ترین تحولات فرهنگی ایران پس از اسلام به شمار می رود. در این میان خاندان بلعمی به عنوان یکی از خاندان های برجسته دیوانی در دولت سامانیان نقشی اساسی در تثبیت و گسترش زبان فارسی ایفا کردند. این پژوهش با روش تاریخی - تحلیلی و با بهره گیری از منابع دست اول همچون تاریخ بخارا و تاریخ بلعمی و نیز تحقیقات معاصر به بررسی ابعاد سیاسی، فرهنگی و زبان شناختی نقش این خاندان می پردازد. یافته ها نشان می دهد که ترجمه و بازآفرینی تاریخ طبری به فارسی توسط ابوعلی محمد بلعمی همراه با حمایت ساختار دیوانی از زبان فارسی موجب ارتقای فارسی دری به سطح زبان تاریخ نگاری دیوان سالاری و هویت فرهنگی ایرانی گردید.

کلیدواژه ها:

بلعمی ، فارسی ، دری ، سامانیان ، تاریخ نگاری ، سیاست زبانی ، هویت ایرانی