بررسی شروط صحت اجاره در قرارداد رحم اجاره ای

در سال های اخیر ناباروری به یکی از چالش های مهم پیش روی برخی زوج ها تبدیل شده است که عوامل متعددی نظیر اختلالات فیزیولوژیکی، بیماری های ژنتیکی، شرایط سنی و محیطی در بروز آن نقش دارند. در واکنش به این مسئله علوم پزشکی و زیستی راهکارهای متعددی را برای تسهیل فرزندآوری پیشنهاد داده اند. یکی از این راهکارها بهره گیری از نهاد «رحم جایگزین» یا آنچه در ادبیات حقوقی به قرارداد رحم اجاره ای شهرت یافته می باشد. این روش به زوج های نابارور اجازه می دهد با استفاده از تکنولوژی های نوین کمک باروری از ظرفیت بارداری زن دیگری تحت عنوان مادر جانشین بهره ببرند؛ به گونه ای که جنین حاصل از اسپرم و تخمک والدین حکمی در رحم وی کاشته شده و پس از طی دوره بارداری نوزاد به زوج متقاضی تحویل داده می شود. در این میان ماهیت این قرارداد و مشروعیت آن از منظر فقه اسلامی و حقوق موضوعه ایران محل بحث و بررسی جدی است؛ چرا که ورود آن به فضای حقوقی مستلزم انطباق با اصول شرعی و ضوابط قانونی است. پژوهش حاضر با روش توصیفی تحلیلی درصدد ابعاد فقهی و حقوقی قرارداد رحم جایگزین و تبیین شروط صحت آن بر اساس مبانی فقه امامیه و قوانین جاری کشور می باشد. پرسش اصلی این تحقیق آن است که چه دلایل فقهی و مستندات حقوقی برای مشروعیت و اعتبار قرارداد رحم اجاره ای وجود دارد و تحت چه شرایطی می توان آن را قراردادی معتبر و صحیح به شمار آورد؟

کلیدواژه ها:

شرایط صحت اجاره ، قرارداد رحم اجاره ای ، فقه اسلامی ، حقوق ایران ، رحم جانشین