بررسی فقهی و اخلاقی رضایت طرفین در قراردادهای اهدای جنین و رحم جایگزین

درمان ناباروری از طریق روش هایی نظیر اهدای جنین و رحم جایگزین به عنوان یکی از دستاوردهای نوین پزشکی مسائل فقهی، اخلاقی و حقوقی گسترده ای را به همراه داشته است. رضایت طرفین در این قراردادها از مهم ترین مبانی اعتبار و مشروعیت آنها محسوب می شود. این پژوهش با هدف بررسی جایگاه رضایت طرفین در صحت قراردادهای اهدای جنین و رحم جایگزین از منظر فقه اسلامی و اخلاق زیستی انجام شده است. این تحقیق به روش توصیفی-تحلیلی انجام شده و با استفاده از منابع فقهی، حقوقی و اخلاقی، مبانی رضایت طرفین و آثار مترتب بر آن بررسی شده است. یافته ها نشان می دهد که رضایت زوجین اهداکننده و گیرنده علاوه بر مشروعیت بخشی به قرارداد در تعیین آثار حقوقی مانند نسب، محرمیت و حضانت تاثیرگذار است. همچنین رضایت مادر جایگزین به عنوان یکی از ارکان اساسی قرارداد رحم جایگزین با چالش های اخلاقی نظیر بهره کشی، فشارهای روانی و عدم رضایت آگاهانه همراه است. رضایت آگاهانه و آزادانه طرفین در این قراردادها شرط لازم برای مشروعیت فقهی و اخلاقی بوده و وضع قوانین حمایتی برای حفظ حقوق طرفین و کودک امری ضروری است. این پژوهش بر لزوم نظارت دقیق بر فرآیندهای درمان ناباروری و تدوین چارچوب های اخلاقی و حقوقی جهت جلوگیری از سوءاستفاده و تضییع حقوق طرفین تاکید دارد.

کلیدواژه ها:

رضایت طرفین ، اهدای جنین ، رحم جایگزین ، فقه اسلامی ، اخلاق زیستی