چالش های دعاوی حقوقی ناشی از قرارداد رحم جایگزین در نظام حقوقی ایران

قرارداد رحم جایگزین از جمله موضوعات نوظهور در نظام حقوقی ایران است که به دلیل نبود قوانین جامع و مشخص با چالش های متعددی در حوزه دعاوی حقوقی مواجه شده است. مهم ترین این چالش ها در قالب امکان سنجی حقوقی دعاوی مرتبط بررسی می شود که شامل امکان فسخ نکاح به دلیل عدم رضایت زوجه، امکان استرداد طفل متولد شده از رحم جایگزین، امکان سنجی انعقاد قرارداد رحم جایگزین و امکان سلب حق حضانت از اهداکنندگان جنین است. هر یک از این موارد به دلیل نبود رویه قضایی منسجم و تعارض با اصول حقوقی و فقهی محل اختلاف نظر میان دادگاه ها و حقوقدانان است. این پژوهش با رویکرد توصیفی و تحلیلی و با استفاده از روش کتابخانه ای انجام شده است و تلاش دارد ابهامات ناشی از عدم شفافیت در قوانین موجود و تاثیر آن بر نظام قضایی ایران را مورد بررسی قرار دهد. نتایج تحقیق نشان می دهد که نبود مقررات صریح در این حوزه باعث صدور آرای متناقض در محاکم و ایجاد عدم قطعیت در اجرای قرارداد شده است؛ همچنین تحلیل حقوقی دعاوی مرتبط با قرارداد رحم جایگزین نشان می دهد که ضرورت تدوین قوانین مشخص و ارائه تفاسیر حقوقی منسجم برای رفع ابهامات موجود امری اجتناب ناپذیر است. در نهایت، پیشنهاد می شود که قانون گذار با تدوین مقررات شفاف و منطبق با اصول حقوقی و فقهی از بروز اختلافات پیچیده و تشتت رویه قضایی جلوگیری کند.

کلیدواژه ها:

استرداد طفل ، امکان سنجی فسخ نکاح ، حضانت ، رحم جایگزین ، مطالبه حقوق قراردادی