رویکردی بر پایش بهره وری آب محصولات کشاورزی با بهره گیری از تکنیک های سنجش از دوری (مطالعه موردی: استان خوزستان)

با توجه به شرایط بحرانی کشور ایران از لحاظ توزیع نامناسب زمانی و مکانی بارش و دارا بودن اقلیم خشک، جهت تامین آب در بخش کشاورزی بهره برداری از منابع آبی باید به صورت منطقی و صحیح انجام گردد. شاخص بهره وری آب شاخصی مناسب برای ارزیابی استفاده از منابع آبی به ویژه در مناطق خشک و نیمه خشک است. پژوهش حاضر با هدف تحلیل و ارزیابی بهره وری آب در کشت گندم آبی در استان خوزستان با استفاده از تکنیک های سنجش از دور و پلتفرم گوگل ارث انجین صورت گرفت. داده های مورد استفاده شامل محصولات سنجنده MODIS، تصاویر ماهواره های Landsat و Sentinel۲ بودند. در انتها جهت تخمین میزان بهره وری آب گندم از تقسیم نقشه های میزان بایومس خشک بر میزان تبخیر تعرق تهیه شدند. یافته های حاصل از اعتبارسنجی کاربری اراضی تهیه شده که توسط شاخص های دقت کلی، ضریب کاپا، دقت کاربر و دقت تولید کننده ارزیابی انجام شد، حاکی از دقت بالای تعیین کاربری اراضی گندم آبی بود. شاخص بهره وری آب برای گندم آبی در استان نیز در بازه زمانی ۱۴۰۲-۱۳۹۳ به طور متوسط ۱/۳۸ کیلوگرم بر متر مکعب با شیب مثبت به دست آمد. مناطق میانی استان با خاک حاصلخیز و شوری کمتر بیشترین میزان بایومس را داشتند. نتایج به دست آمده در پژوهش حاضر کارایی مطلوب تکنیک های سنجش از دوری را در پایش و ارزیابی میزان بهره وری آب، بایومس خشک تولیدی، همچنین عملکرد میزان تبخیر و تعرق در سطوح مدیریتی کلان نشان می دهد.

کلیدواژه ها:

گندم ، بایومس خشک ، جنگل ، تصادفی ، گوگل ارث انجین ، تابش فعال فتوسنتزی