الگوی ارتباطی بین مشخصات دموگرافیک، ویژگی های تمرینی و ناتوانی عملکردی شانه در بدنسازان رقابتی: یک مطالعه مقطعی با کاربرد مدل سازی معادلات ساختاری

هدف این پژوهش بررسی روابط میان ویژگی های جمعیت شناختی، شاخص های تمرینی و ناتوانی عملکردی شانه در بدنسازان رقابتی با بهره گیری از مدل سازی معادلات ساختاری (SEM) است. با توجه به شیوع بالای درد و ناتوانی شانه در میان ورزشکاران قدرتی، مطالعه حاضر تلاش می کند سازوکارهای اثرگذاری عوامل فردی و تمرینی را به صورت همزمان تحلیل کند. در این مطالعه مقطعی، ۱۵۰ بدنساز رقابتی مورد ارزیابی قرار گرفتند. داده ها از طریق پرسشنامه های معتبر SPADI و KJOC به همراه اطلاعات دموگرافیک و شاخص های تمرینی (حجم تمرین، دفعات تمرین، نوع تمرین و نظارت مربی) جمع آوری شد و برای تحلیل روابط مستقیم و غیرمستقیم از SEM استفاده گردید. نتایج نشان داد سن اثر مثبت و معناداری بر ناتوانی عملکردی شانه دارد، در حالی که سابقه تمرینی طولانی تر با کاهش ناتوانی مرتبط بود. حجم هفتگی تمرین قوی ترین پیش بینی کننده ناتوانی شانه بود و انجام تمرینات ترکیبی بالاتنه به طور معناداری با کاهش ناتوانی همراه شد. همچنین مشخص شد بخشی از تاثیر سن بر ناتوانی شانه به طور غیرمستقیم از طریق افزایش حجم تمرین اعمال می شود. جنسیت، شاخص توده بدنی، دفعات تمرین و میزان نظارت مربی اثر معناداری نشان ندادند. یافته ها اهمیت تنظیم حجم تمرین و انتخاب هوشمندانه نوع حرکات را در پیشگیری از اختلالات شانه برجسته می سازد و نشان می دهد برنامه های تمرینی باید با در نظر گرفتن ویژگی های فردی هر ورزشکار طراحی شوند. این نتایج می توانند مبنایی برای مداخلات پیشگیرانه، طراحی تمرینات بهینه و پژوهش های آینده در حوزه سلامت شانه در ورزشکاران قدرتی فراهم کنند.

کلیدواژه ها:

ناتوانی عملکردی شانه ، بدنسازان رقابتی ، حجم تمرین ، ویژگی های جمعیت شناختی ، مدل سازی معادلات ساختاری (SEM) ، تمرینات ترکیبی بالاتنه ، آسیب های اسکلتی –عضلانی