شناسایی و رتبه بندی موانع به کارگیری اینترنت اشیاء در پالایشگاه های ایران با رویکرد اولویت بندی ترتیبی

این پژوهش با هدف شناسایی و رتبه بندی موانع کلیدی پیاده سازی اینترنت اشیاء در پایش وضعیت و نگهداری تجهیزات صنعت نفت و گاز انجام شد. در گام نخست، با مرور نظام مند ادبیات و مشورت خبرگان سازمانی، فهرست اولیه ۲۲ مانع استخراج و سپس به چهار مانع اصلی تقلیل یافت: هزینه بالای پیاده سازی، نبود برنامه ریزی راهبردی، آگاهی پایین سیاست گذاران و محدودیت های قانونی. داده ها از طریق پرسش نامه ساختاریافته و قضاوت خبرگان گردآوری و با رویکرد اولویت بندی ترتیبی تحلیل شد و محاسبات با «محاسبه گر تحت وب محمودی و همکاران، ۲۰۲۳» انجام گرفت. نتایج نشان داد در سطح معیارها، «زیرساخت و بعد فناوری» مهم ترین معیار ارزیابی است و پس از آن «مدیریت ارشد» و «امنیت سایبری و حریم خصوصی» قرار می گیرند. در سطح موانع، اوزان نهایی به ترتیب عبارت اند از: نبود برنامه ریزی راهبردی (۰.۳۳۴۰۰۵)، آگاهی پایین سیاست گذاران (۰.۲۹۹۲۱۳)، محدودیت های قانونی (۰.۲۵۷۰۹۶) و هزینه بالای پیاده سازی (۰.۱۰۹۶۸۷). تفسیر نتایج نشان می دهد گلوگاه های اصلی استقرار، ماهیتی راهبردی–حکمرانی دارند و پیش از مسائل صرفا فناورانه یا مالی باید بر شکاف های راهبردی، ظرفیت سیاست گذاری و چارچوب های قانونی تمرکز شود. بر این اساس، تدوین نقشه راه استقرار، ارتقای سواد سیاستی و تنظیم گری داده، و مشوق های مرحله ای برای گذار از پایلوت به مقیاس، پیش نیاز تحقق منافع فنی–اقتصادی اینترنت اشیاء در این صنعت است.

کلیدواژه ها:

اینترنت اشیاء ، پایش وضعیت ، نگهداری ، صنعت نفت و گاز ، OPA ، موانع پیاده سازی ، حکمرانی داده