نقش سواد هوش مصنوعی معلمان در ارتقای کیفیت آموزش و یادگیری

تحولات شتابان فناوری های دیجیتال و گسترش روزافزون سامانه های مبتنی بر هوش مصنوعی نظام های آموزشی را با ضرورتی انکارناپذیر برای بازتعریف نقش و شایستگی های حرفه ای معلمان مواجه ساخته است. در این میان سواد هوش مصنوعی به عنوان یکی از شایستگی های بنیادین معلمان در قرن بیست و یکم نقشی کلیدی در کیفیت فرایند یاددهی-یادگیری ایفا می کند. پژوهش حاضر با هدف بررسی نظام مند نقش سواد هوش مصنوعی معلمان در ارتقای کیفیت آموزش و یادگیری دانش آموزان طراحی و اجرا شد. روش پژوهش از نوع مرور نظام مند و مبتنی بر دستورالعمل PRISMA بوده است. پس از جست وجو در پایگاه های علمی فارسی و بین المللی و اعمال معیارهای ورود و خروج، تعداد ۳۸ مقاله علمی (۱۹ مقاله فارسی و ۱۹ مقاله انگلیسی) برای تحلیل نهایی انتخاب شدند. داده ها با استفاده از روش تحلیل مضمون بررسی گردیدند. یافته ها نشان داد که سواد هوش مصنوعی معلمان شامل ابعاد دانش مفهومی، مهارت های فنی، درک اخلاقی و توانایی تلفیق هوش مصنوعی در آموزش است و ارتقای آن می تواند به شخصی سازی یادگیری، افزایش انگیزش دانش آموزان، بهبود عملکرد تحصیلی و کاهش بار کاری معلمان منجر شود. در مقابل، چالش هایی نظیر کمبود زیرساخت های دیجیتال، ضعف در برنامه های توانمندسازی معلمان، نگرانی های اخلاقی و شکاف دیجیتال نیز مشاهده شد. نتایج پژوهش تاکید می کند که توانمندسازی معلمان در حوزه سواد هوش مصنوعی پیش نیاز اساسی برای استفاده اثربخش و مسئولانه از این فناوری در نظام آموزشی است.

کلیدواژه ها:

سواد هوش مصنوعی ، معلمان ، کیفیت آموزش ، یادگیری دانش آموزان ، توانمندسازی حرفه ای ، فناوری آموزشی