نقش سرمایه اجتماعی و مشارکت شهروندی در بهبود عملکرد مدیریت شهری (مطالعه موردی شهرستان های باغملک و قلعه تل، استان خوزستان)

این پژوهش با هدف بررسی تاثیر سرمایه اجتماعی و مشارکت شهروندی بر عملکرد مدیریت شهری در دو شهرستان کمتر توسعه یافته خوزستان (باغملک و قلعه تل) انجام شده است. رویکرد پژوهش کمی و از نوع مطالعه موردی است. جامعه آماری شامل شهروندان ساکن این دو شهرستان بوده و حجم نمونه بر اساس فرمول کوکران، ۴۰۰ نفر تعیین شد. داده ها با پرسشنامه محقق ساخته به صورت الکترونیک گردآوری و با نرم افزار R تحلیل شدند. پایایی ابزار با آلفای کرونباخ بین ۰٫۷۸ تا ۰٫۹۱ تایید شد. یافته های توصیفی نشان داد که ۶۴٫۳٪ پاسخ دهندگان زن، ۴۶٪ در گروه سنی «۵۰ سال به بالا» و ۴۶٫۳٪ دارای مدرک کاردانی یا کارشناسی بودند. تحلیل رگرسیون خطی چندگانه نشان داد که ابعاد پنج گانه سرمایه اجتماعی در مجموع ۶۶٫۲٪ از واریانس رضایت شهروندان از مدیریت شهری را تبیین می کنند (R² = ۰.۶۶, F(۵, ۳۹۴) = ۱۵۴.۵۲, p <.۰۰۱). بالاترین تاثیر مربوط به بعد اجتماعی بود و پس از آن به ترتیب ابعاد مدیریتی، اقتصادی، زیرساخت و زیست محیطی قرار داشتند. نتیجه نهایی آنکه در مناطق کمتر توسعه یافته، سرمایه اجتماعی نه تنها به عنوان تسهیل کننده مشارکت، بلکه به عنوان پیش نیاز اصلی اثربخشی اقدامات مدیریت شهری عمل می کند. بدین معنا که بدون وجود سرمایه اجتماعی کافی، طرح های مشارکتی و برنامه های بهبود عملکرد، کارایی لازم را نخواهند داشت. بنابراین تقویت اعتماد، همبستگی و شبکه های اجتماعی محلی، پیش از هر اقدام عمرانی یا مدیریتی، شرط کلیدی موفقیت در این مناطق است.

کلیدواژه ها:

سرمایه اجتماعی ، مشارکت شهروندی ، مدیریت شهری ، رگرسیون خطی ، باغملک ، قلعه تل