طراحی الگوی ملی تاب آوری اقلیمی ایران با رویکرد امنیت آب، انرژی، غذا و محیط زیست (WEFE Nexus)

ایران در دهه های اخیر هم زمان با کاهش بارندگی، افزایش دما، افت منابع آب زیرزمینی، ناپایداری تولید غذا، فشار بر سامانه های انرژی و تخریب تدریجی محیط زیست مواجه شده است. این وضعیت نشان می دهد که مدیریت پیامدهای تغییر اقلیم دیگر با رویکردهای بخشی و منفک کارآمد نیست و نیازمند چارچوبی یکپارچه برای تحلیل و سیاست گذاری است. پژوهش حاضر با هدف طراحی الگوی ملی تاب آوری اقلیمی ایران با رویکرد امنیت آب، انرژی، غذا و محیط زیست انجام شده است. این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، توصیفی تحلیلی است و بر پایه مرور منابع علمی، تحلیل اسناد و ترکیب مفهومی ادبیات تاب آوری و پیوند WEFE تدوین شده است. یافته ها نشان می دهد که تاب آوری اقلیمی در ایران زمانی تقویت می شود که حکمرانی بخشی جای خود را به حکمرانی یکپارچه، داده پایه و حوضه محور بدهد. بر این اساس، الگوی پیشنهادی بر ابعادی چون حکمرانی بین بخشی، امنیت منابع، زیرساخت تاب آور، پایداری معیشت، حفاظت اکوسیستمی و یادگیری نهادی استوار است. در مجموع، رویکرد WEFE Nexus می تواند مبنایی مناسب برای کاهش آسیب پذیری، افزایش سازگاری و ارتقای ظرفیت تاب آوری اقلیمی ایران در سطح ملی فراهم سازد.

کلیدواژه ها:

تاب آوری اقلیمی ، امنیت آب ، امنیت انرژی ، امنیت غذا ، محیط زیست ، WEFE Nexus ، ایران