پیشبرد هوشمندی فرهنگی شهری از طریق حکمرانی داده محور و طراحی مشارکتی شهر طوبی

هدف پژوهش حاضر ارائه چارچوبی مفهومی برای پیشبرد هوشمندی فرهنگی شهری از طریق حکمرانی داده محور و طراحی مشارکتی شهری است. این پژوهش با رویکرد کیفی ترکیبی و بر اساس مرور نظام مند منابع علمی در بازه زمانی ۲۰۲۰ تا ۲۰۲۵ انجام شد. در این راستا ۵۰ مقاله کلیدی از پایگاه های Scopus و Web of Science مورد تحلیل محتوای موضوعی قرار گرفتند و مولفه های مفهومی استخراج شدند. یافته ها نشان می دهد که حکمرانی داده محور شهری زمانی کارآمد است که فراتر از کارکرد، فناورانه به ابزاری برای شفافیت، پاسخگویی و عدالت داده ای تبدیل شود. از سوی دیگر، طراحی مشارکتی شهری به عنوان سازوکاری برای خلق معنا و تقویت سرمایه اجتماعی نقش میانجی در پیوند میان داده و فرهنگ ایفا می کند. بر اساس تحلیل ها سه محور کلیدی در شکل گیری هوشمندی فرهنگی شهری شناسایی شد: (۱) داده به عنوان عامل شناختی و تصمیم سازی شواهدی، (۲) مشارکت به عنوان فرایند خلق معنا و تعامل اجتماعی و (۳) فرهنگ به عنوان بستر هویت و حافظه جمعی. مدل مفهومی نهایی نشان می دهد که ادغام این سه حوزه زمینه ساز گذار از شهر فناور محور به شهر انسان محور است و می تواند به ارتقای تاب آوری اجتماعی، پایداری فرهنگی و کارآمدی سیاست گذاری شهری منجر شود. این مطالعه همچنین بر ضرورت تدوین چارچوب های اخلاقی در استفاده از داده های شهری، توانمندسازی شهروندان به عنوان همکاران سیاست گذار و توسعه پلتفرم های داده باز فرهنگی تاکید دارد. در نهایت، پژوهش نتیجه می گیرد که تحقق شهر هوشمند واقعی تنها از رهگذر هم افزایی میان داده، مشارکت و فرهنگ امکان پذیر است.

کلیدواژه ها:

هوشمندی فرهنگی شهری ، حکمرانی داده محور ، طراحی مشارکتی شهری ، عدالت دیجیتال ، شهر انسان محور