بررسی تاثیر مولفه های نظریه درگیری شغلی در ارتقای کیفیت فضاهای کار و زندگی

در دهه های اخیر تحولات سریع، اجتماعی اقتصادی و الگوهای نوین، اشتغال مفهوم سکونت و کار را دچار دگرگونی های بنیادین کرده است؛ به گونه ای که جدایی سنتی میان فضاهای کار و زندگی دیگر پاسخگوی نیازهای پیچیده انسان معاصر نیست. افزایش انعطاف پذیری شغلی، تغییر ماهیت مشاغل و تاکید بر کیفیت زندگی ضرورت بازاندیشی در ساختارهای فضایی شهر و معماری را بیش از پیش آشکار ساخته است. هم زمانی محل کار و زندگی به ویژه برای زنان که نقش دوگانه در خانه و جامعه دارند، از اهمیت بسزایی برخوردار است. نظریه درگیری شغلی که به ارتباط میان میزان درگیری فرد با کار و تاثیر آن بر کیفیت زندگی اجتماعی و خانوادگی می پردازد، می تواند چارچوب مناسبی برای طراحی فضایی تلفیقی از کار و سکونت فراهم آورد. هدف از این مقاله بررسی تاثیر مولفه های نظریه درگیری شغلی در ارتقای کیفیت فضاهای کار و زندگی است. یکی از جنبه های مورد توجه در این پژوهش بررسی راهکارهای ارتقاء کیفیت زندگی و کار و به تبع آن افزایش استقبال ساکنین از این نوع فضاها است. این مقاله به لحاظ هدف کاربردی بوده، رویکرد آن تحلیلی-تفسیری است و از راهبرد کمی در تحلیل آن استفاده شده است. در این پژوهش ترکیبی از روش های مطالعات کتابخانه ای، مطالعه موردی و پیمایش کمی در راستای پاسخگویی به پرسش های پژوهش استفاده گردیده است. به این منظور به کمک روش مطالعات کتابخانه ای مبانی نظری مورد بررسی قرار گرفته است. سپس با بررسی مولفه های نظریه درگیری شغلی پرسشنامه ای در ۲۱ گویه در چهار دسته «عملکردی»، «اجتماعی»، «زیست محیطی» و «بصری» مبتنی بر چارچوب نظری پژوهش تدوین و در میان ۳۰۰ نفر از ساکنین توزیع گردید. داده های حاصل از این مرحله به کمک نرم افزار SPSS در غالب رگرسیون چندگانه بررسی شد. در نتیجه طبق نتایج حاصل از تحلیل سه مولفه «امنیت»، تجهیزات و امکانات و آسایش اقلیمی بیشترین نقش را در استقبال ساکنین دارند. همچنین عواملی مانند پاکیزگی، موقعیت مناسب و پیوستگی فضایی نیز در افزایش پذیرش شهروندان تاثیرگذار بوده اند. توجه به این راهبردها و تدوین راهکارهای عملیاتی بر اساس آن در برنامه ریزی و طراحی فضاهای مشترک کار و زندگی می تواند بر ارتقا رضایت شغلی تاثیرگذار باشد.

کلیدواژه ها:

خانه ، کار ، زندگی ، نظریه درگیری شغلی