پیامدهای بهداشتی و چالش های کنترلی آلودگی هوای نواحی صنعتی

آلودگی هوا به عنوان یکی از بزرگ ترین تهدیدهای زیست محیطی برای سلامت عمومی در سطح جهانی شناخته می شود و سالانه بیش از ۴/۵ میلیون مرگ زودرس را به همراه دارد. این مطالعه با هدف بررسی پیامدهای بهداشتی آلودگی هوا با تاکید بر اثرات آن بر طیف گسترده بیماری های غیرواگیر، اثرات تعاملی آلودگی هوا و شرایط اقلیمی، و همچنین چالش های کنترلی در مدیریت آلودگی هوای نواحی صنعتی انجام شد. جستجوی سیستماتیک در پایگاه های داده PubMed و Web of Science در بازه زمانی ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۵ انجام گرفت و در نهایت ۶۲ مطالعه معیارهای ورود را احراز کردند. یافته ها نشان داد که ذرات معلق PM۲.۵ از طریق مکانیسم های التهاب سیستمیک، استرس اکسیداتیو و اختلال در عملکرد میتوکندری طیف وسیعی از بیماری های قلبی عروقی، تنفسی، نورولوژیک، گوارشی، کلیوی و اختلالات باروری را ایجاد می کنند. اثرات تعاملی دماهای بالا با آلاینده هایی نظیر ازن، PM۱۰ و PM۲.۵ منجر به تشدید معنی دار مرگ و میر کلی، قلبی عروقی و تنفسی می شود. گروه های آسیب پذیر شامل کودکان، سالمندان، زنان باردار و ساکنین مناطق کم درآمد به طور نامتناسبی تحت تاثیر این اثرات قرار می گیرند. چالش های کنترلی عمده شامل نابرابری در توزیع بار آلودگی هوا، عدالت محیط زیستی، شکاف بین سیاست ها و اجرای عملی در کشورهای در حال توسعه، و فقدان سیستم های هشدار یکپارچه اقلیم و آلودگی است. با توجه به یافته ها تدوین سیاست های مبتنی بر شواهد علمی، توسعه سیستم های هشدار ترکیبی و توجه ویژه به عدالت محیط زیستی به عنوان راهکارهای اساسی برای کاهش بار بیماری های ناشی از آلودگی هوا پیشنهاد می شود.

کلیدواژه ها:

آلودگی هوا ، ذرات معلق ، اثرات تعاملی ، اقلیم ، عدالت محیط زیستی ، بیماری های غیرواگیر