تبیین علل رفتارهای مجرمانه و بزهکارانه نوجوانان و راهکارهای تقنینی در پیشگیری از آن

مقاله حاضر به بررسی ریشه های رفتارهای مجرمانه نوجوانان و ارائه راهکارهای تقنینی برای پیشگیری از آن می پردازد. روش تحقیق مبتنی بر بررسی های اسنادی است و یافته ها نشان می دهند که بزهکاری نوجوانان پدیده ای تک عاملی نیست، بلکه حاصل تعامل پیچیده ای از عوامل فردی، خانوادگی، اجتماعی و اقتصادی است. در سطح فردی اختلالات روانی و ضعف در مهارت های کنترل خشم نقش پررنگی دارند. در بعد خانوادگی شکاف عاطفی، نظارت ناکافی و الگوهای نادرست تربیتی از مهمترین محرک ها هستند. همچنین فشار همسالان، فقر، بی کاری والدین و دسترسی آسان به مواد مخدر و فضای مجازی نامناسب، بستر مناسبی برای ورود نوجوانان به چرخه جرم فراهم می کنند. این پژوهش با رویکردی توصیفی تحلیلی و با استفاده از روش کتابخانه ای اسناد بالادستی و قوانین موجود را مورد بررسی قرار داده است. نتایج حاکی از آن است که نظام کیفری فعلی با تمرکز بیش از حد بر مجازات های تنبیهی و حبس نه تنها منجر به اصلاح نوجوانان نشده بلکه اغلب آنها را در محیط های زندان با جرایم پیچیده تر آشنا می کند. بنابراین ضرورت گذار از رویکرد تنبیهی به رویکرد اصلاحی-پیشگیرانه بیش از پیش احساس می شود. در بخش راهکارهای تقنینی مقاله پیشنهاد می کند که قانون گذار با اصلاح قوانین موجود اولویت را به مجازات های جایگزین حبس مانند خدمات عمومی، نظارت الکترونیکی و برنامه های درمانی و مشاوره ای اجباری قرار دهد، همچنین ایجاد دادگاه های تخصصی نوجوانان با حضور کارشناسان روانشناسی و جامعه شناسی، الزام قانونی به آموزش مهارت های زندگی در مدارس، و تعیین مسئولیت مدنی و کیفری برای والدین در صورت سهل انگاری در تربیت از اقدامات ضروری است. در نهایت، تدوین قوانین جامع برای کنترل دسترسی نوجوانان به ابزارهای جرم و حمایت از مراکز مشاوره رایگان در محلات می تواند به عنوان یک سیاست تقنینی موثر از وقوع جرم در این قشر حساس پیشگیری کند. این مقاله نتیجه می گیرد که پیشگیری موثر از بزهکاری نوجوانان نیازمند عزمی ملی و قوانینی است که به جای طرد به سمت بازگشت و اصلاح آن ها حرکت کند.

کلیدواژه ها:

بزهکاری ، نوجوانان ، رفتارهای مجرمانه ، پیشگیری از جرم ، راهکارهای تقنینی ، قانون حمایت از اطفال و نوجوانان