واکاوی تعارض آزادی بیان و امنیت ملی: رویکردی بر حقوق اتحادیه اروپا و حقوق ایران

آزادی بیان و امنیت ملی از ارزش های بنیادین نظام های حقوقی مدرن اند که تعارض ذاتی میان آن ها، به ویژه به دلیل ابهام مفهومی در «امنیت ملی»، می تواند به تحدید نامتناسب آزادی های اساسی بینجامد. هدف این پژوهش، واکاوی تطبیقی این تعارض در نظام حقوقی اتحادیه اروپا و ایران و ارائه الگویی نظری برای ایجاد توازن موثر میان این دو ارزش در چارچوب حاکمیت قانون است. تحقیق با رویکرد توصیفی تحلیلی و تطبیقی و بر پایه تحلیل اسناد حقوقی بین المللی، قوانین اساسی و عادی، رویه قضایی دیوان اروپایی حقوق بشر و منابع کتابخانه ای انجام شده است. یافته ها نشان می دهد که نظام حقوقی اروپا از طریق آزمون سه گانه دیوان اروپایی حقوق بشر شامل قانون مندی، هدف مشروع و ضرورت در جامعه دموکراتیک، سازوکاری منسجم و پویا برای موازنه میان آزادی بیان و امنیت فراهم کرده است. در مقابل، نظام حقوقی ایران به سبب کلی بودن و تفسیرپذیری مفاهیم محدودکننده، با چالش هایی در تضمین تناسب و شفافیت مواجه است. نوآوری پژوهش در ارائه مدل «سازمان حقوقی دوگانه» مبتنی بر اصل «آینگی متقابل» میان امنیت و آزادی است. نتیجه آنکه گذار از رویکرد تقابلی به الگوی «امنیت حقوق بنیان»، که امنیت را در خدمت کرامت انسانی می داند، ضرورتی اجتناب ناپذیر برای تحقق آزادی مسئولانه و امنیت پایدار است.

کلیدواژه ها:

آزادی بیان ، امنیت ملی ، حقوق ایران ، حقوق اتحادیه اروپا ، تعارض ها