بررسی شکاف مهارتی منابع انسانی و پیامدهای آن در سازمانهای دولتی جهت توسعه عملکرد اکوسیستم نوآوری

در دهه های اخیر، نقش دولت ها در توسعه و هدایت اکوسیستم های نوآوری از طریق سیاست گذاری، حمایت مالی و تنظیم گری هوشمند بیش از پیش برجسته شده است. با این حال یکی از چالش های بنیادی در بسیاری از کشورها از جمله، ایران وجود شکاف مهارتی در میان نیروی انسانی بخش دولتی است؛ شکافی که موجب کاهش اثر بخشی سیاست های نوآوری، کندی تصمیم گیری های فناورانه و ناهماهنگی میان نهادهای اصلی اکوسیستم می شود. پژوهش حاضر با هدف شناسایی ابعاد شکاف مهارتی نیروی انسانی دولتی و تحلیل پیامدهای آن بر توسعه اکوسیستم نوآوری انجام شده است. روش پژوهش از نوع کاربردی توسعه ای و با رویکرد ترکیبی (کیفی-کمی) است. در بخش کیفی با استفاده از تحلیل محتوای نظام مند گزارش های بین المللی (OECD, World Bank, WIPO) و مصاحبه با ۱۵ نفر از مدیران و کارشناسان حوزه منابع انسانی دولتی ابعاد اصلی شکاف مهارتی استخراج شد. در بخش کمی نیز با بهره گیری از پرسشنامه ساختار یافته داده های مربوط به مهارت های فناورانه، مدیریتی و یادگیری سازمانی مورد تحلیل قرار گرفتند. نتایج نشان داد که شکاف مهارتی در سه سطح فردی، سازمانی و سیستمی قابل تبیین است. در سطح فردی کمبود مهارت های دیجیتال، خلاقیت و تفکر تحلیلی بیشترین تاثیر را بر ناکارآمدی فرآیندهای نوآوری دولتی دارد. در سطح سازمانی ضعف در مهارت های همکاری بین بخشی و مدیریت تغییر مانع از تعامل موثر دولت با دانشگاه و صنعت می شود. در سطح سیستمی نیز نبود فرهنگ یادگیری و سیاست های توسعه مهارت موجب کاهش انعطاف نهادی و کندی تحول نوآورانه شده است. یافته ها نشان می دهد که کاهش شکاف مهارتی نیروی انسانی دولتی پیش شرطی اساسی برای بلوغ اکوسیستم نوآوری است و طراحی چارچوبی ملی برای توسعه مهارت های آینده محور در بخش عمومی می تواند ظرفیت یادگیری سازمانی را افزایش داده، کارایی سیاست های علم و فناوری را بهبود بخشد و زمینه ساز شکل گیری دولت نوآور شود.

کلیدواژه ها:

شکاف مهارتی ، منابع انسانی دولتی ، اکوسیستم نوآوری ، مهارت های آینده ، سیاست گذاری نوآوری