تبیین رابطه حکمروایی شهری و تاب آوری اجتماعی در بافت های فرسوده (مطالعه موردی محله آخوند شهر قزوین)

هدف این پژوهش، تبیین رابطه بین حکمروایی شهری و تاب آوری اجتماعی در بافت فرسوده محله آخوند شهر قزوین بود. روش تحقیق، از نوع توصیفی-همبستگی و از نظر هدف، کاربردی بود. جامعه آماری شامل ساکنان محله آخوند بود که با استفاده از فرمول کوکران و روش نمونه گیری تصادفی ساده، تعداد ۳۸۱ نفر به عنوان نمونه انتخاب شدند. داده ها با استفاده از دو پرسشنامه محقق ساخته «حکمروایی شهری» (شامل ابعاد مشارکت، شفافیت، پاسخگویی، عدالت مسئولیت پذیری، قانونمندی و کارایی و اثرگذاری) و «تاب آوری اجتماعی» (شامل ابعاد اعتماد اجتماعی، انسجام اجتماعی، مشارکت و توانایی انطباق، باورها و ارزش ها) که روایی و پایایی آنها تایید شد، گردآوری گردید. تجزیه و تحلیل داده ها با نرم افزار SPSS و با استفاده از ضریب همبستگی اسپیرمن و رگرسیون انجام شد. یافته ها وجود یک رابطه مثبت، قوی و معنادار را بین حکمروایی شهری و تاب آوری اجتماعی نشان داد (۰.۷۱۵ = ρ، ۰.۰۰۱ > p). از بین ابعاد حکمروایی، «مشارکت شهروندی» بیشترین سهم را در پیش بینی تاب آوری اجتماعی داشت. نتایج حاکی از آن است که بهبود شاخص های حکمروایی شهری، به ویژه تقویت مشارکت واقعی شهروندان و افزایش شفافیت و پاسخگویی نهادهای مدیریت محله، نقش تعیین کننده ای در ارتقای تاب آوری اجتماعی ساکنان و توانایی آنان برای مقابله با بحران ها دارد. بر این اساس، پیشنهاد می شود در برنامه ریزی برای نوسازی و توانمندسازی بافت های فرسوده، بر استقرار حکمروایی خوب شهری به عنوان یک راهبرد کلیدی تاکید گردد.

کلیدواژه ها:

حکمروایی شهری ، تاب آوری اجتماعی ، بافت فرسوده