از هوش مصنوعی تا بلاکچین واکاوی تاثیر تحولات دیجیتال بر قابلیت مقایسه اطلاعات حسابداری

تحول دیجیتال به عنوان یک پارادایم نوین در عصر اطلاعات تاثیرات عمیقی بر نظام گزارشگری مالی و حسابداری گذاشته است. این پژوهش با هدف بررسی سیستماتیک تاثیر فناوری های دیجیتال بر مقایسه پذیری اطلاعات حسابداری و شناسایی چالش ها و فرصت های ناشی از این تحول به مرور جامع ادبیات موجود می پردازد. مقایسه پذیری به عنوان یکی از ویژگی های کیفی اطلاعات مالی مفید در چارچوب مفهومی هیئت استانداردهای حسابداری بین المللی نقش کلیدی در تصمیم گیری های اقتصادی ذینفعان ایفا می کند. با این حال، گسترش فناوری های پیشرفته از جمله هوش مصنوعی، بلاکچین، کلان داده و پردازش ابری همزمان با ایجاد فرصت های بینظیر برای افزایش دقت و شفافیت گزارشگری مالی چالش های جدیدی را در زمینه استانداردسازی و یکنواختی داده ها به وجود آورده است. این مطالعه با اتخاذ روش مرور سیستماتیک ادبیات و با به کارگیری چارچوب پریسما به تحلیل محتوای مقاله های منتشر شده در پایگاه های اطلاعاتی معتبری همچون Web of Science، Scopus و ScienceDirect بین سال های ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۴ پرداخته است. یافته های تحقیق نشان می دهد که فناوری های دیجیتال از دو جنبه اصلی بر مقایسه پذیری اطلاعات حسابداری تاثیر گذاشته اند: نخست افزایش دقت و قابلیت اعتماد داده ها از طریق اتوماسیون فرآیندهای حسابداری و کاهش خطاهای انسانی، دوم ایجاد چالش های جدید ناشی از ناهماهنگی در استانداردهای گزارشگری دیجیتال و پیچیدگی های فنی. به ویژه هوش مصنوعی و یادگیری ماشین با توانایی پردازش حجم انبوهی از داده های مالی در زمان واقعی امکان تحلیل های مقایسه ای دقیق تر بین شرکت ها و صنایع مختلف را فراهم کرده اند. با این حال یافته ها حاکی از آن است که عدم وجود چارچوب های استاندارد یکپارچه برای گزارشگری مبتنی بر فناوری های نوظهور مانع اصلی در دستیابی به مقایسه پذیری مطلوب است. به عنوان مثال تفاوت در الگوریتم های مورد استفاده برای تشخیص تقلب مالی یا ارزش گذاری دارایی های دیجیتال می تواند منجر به ناسازگاری در گزارش های مالی شود. همچنین مسائل مربوط به حریم خصوصی داده ها و امنیت سایبری به عنوان چالش های جانبی شناسایی شده اند که نیازمند توجه فوری از سوی تنظیم کنندگان استانداردها هستند. در مجموع این پژوهش نشان می دهد که تحول دیجیتال پتانسیل بالایی برای ارتقای مقایسه پذیری اطلاعات حسابداری دارد اما تحقق این پتانسیل مستلزم همکاری نزدیک بین نهادهای تنظیم گر، استانداردها، توسعه دهندگان فناوری و جامعه حسابداری است. پیشنهاد می شود تحقیقات آینده به بررسی تاثیر فناوری های نوین تر مانند متاورس و هوش مصنوعی بر گزارشگری مالی بپردازند، چرا که این فناوری ها در حال شکل دهی به نسل بعدی نظام های حسابداری هستند.

کلیدواژه ها:

تحول دیجیتال ، هوش مصنوعی ، بلاکچین ، مقایسه پذیری اطلاعات حسابداری ، گزارشگری مالی