ارائه الگوی تاب آوری شهر مشهد در مواجهه با ناامنی آبی

امروزه ناامنی آبی یکی از بزرگترین خطرات برای رفاه جهانی محسوب می شود که شهرها را با چالش های عدیده ای همچون تهدید سلامت و معیشت شهروندان، کمبود آب سالم و بهداشتی، افزایش فقر شهری، تهدید امنیت غذایی، محدود نمودن توسعه اقتصادی شهری و غیره روبرو نموده است. از این منظر طی دهه های اخیر برای حل این چالش و کاهش اثرات آن در شهرها، راه حل ها و دیدگاه های مختلفی مطرح شده که یکی از مهم ترین این راه حل ها توجه به مفهوم تاب آوری شهری بوده که طی سال های اخیر توجه زیادی را در حوزه ی شهرسازی به خود جلب نموده است. به همین منظور پژوهش حاضر در راستای ارائه الگوی تاب آوری شهر مشهد در مواجهه با ناامنی آبی انجام گرفته است. بدین ترتیب در این پژوهش با روش ترکیبی و ماهیت توصیفی-تحلیلی، تعداد دو دسته پرسشنامه با ۵۱ سوال بر اساس طیف لیکرت و با استفاده از فرمول کوکران بین ۴۰۰ نفر از شهروندان شهر مشهد و همچنین با استفاده از روش گلوله برفی بین ۴۰ نفر از کارشناسان شرکت آب و فاضلاب شهر مشهد و شرکت آب منطقه ای خراسان رضوی توزیع و برونداد آن ها با آزمون تی تک نمونه ای و تحلیل سوات مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته است. نتایج این پژوهش بیانگر آن است که شهر مشهد از تاب آوری لازم برای مواجهه با ناامنی آبی برخوردار نبوده و عواملی همچون پایین بودن سرانه آب های سطحی قابل آشامیدنی در دسترس برای شهروندان، صرفه جویی نامطلوب آب آشامیدنی توسط شهروندان، اهتمام پایین نسبت به تصفیه آب های خاکستری برای مصرف شهروندان، نبود طرح و برنامه مشخص توسط مدیریت شهری برای رویارویی با بلایای مرتبط با آب در این زمینه موثر بودند. بدین ترتیب انتظار می رود که در صورت تقویت ظرفیت تاب آوری این شهر در بستر تامین آب آشامیدنی و تصفیه آن برای شهروندان، افزایش بهره وری و مقرون به صرفه نمودن تامین آب آشامیدنی برای شهروندان، پایداری محیط زیست آب، کاهش بلایای مرتبط با آب و حکمروایی آب می توان انتظار تحقق امنیت آبی در سطح شهر مشهد را داشت.

کلیدواژه ها:

تاب آوری شهری ، ناامنی آبی ، بحران آب ، تغییرات اقلیمی ، شهر مشهد