تامین مسکن پایدار و کاهش حاشیه نشینی در شهرهای بزرگ

رشد شتابان شهرنشینی در دهه های اخیر موجب بروز چالش های گسترده ای در تامین مسکن، به ویژه برای اقشار کم درآمد در کلان شهرها شده است. این پژوهش با رویکرد مروری تحلیلی به بررسی روندهای جهانی، سیاست ها و الگوهای نوین در زمینه ی تامین مسکن پایدار و کاهش حاشیه نشینی می پردازد. یافته ها نشان می دهد که تحقق پایداری در بخش مسکن مستلزم پیوند میان ابعاد اقتصادی، اجتماعی، فضایی و زیست محیطی توسعه شهری است. تجارب بین المللی از کشورهایی چون برزیل، هند، هلند و سنگاپور حاکی از آن است که سیاست های موفق، بر پایه ی حکمرانی چندسطحی، عدالت فضایی، نظام مالی فراگیر و مشارکت اجتماعی استوار بوده اند. در مقابل، کشورهایی که سیاست های مسکن را به صورت بخشی و کوتاه مدت اجرا کرده اند، با استمرار نابرابری فضایی و رشد سکونتگاه های غیررسمی مواجه اند. این پژوهش در پایان چارچوبی تحلیلی برای سیاست گذاری مسکن پایدار ارائه می دهد که بر چهار محور اصلی استوار است: سیاست زمین عادلانه، نظام مالی فراگیر، حکمرانی مشارکتی و طراحی شهری پایدار. اجرای این چارچوب می تواند به کاهش فقر شهری، ارتقای عدالت فضایی و تحقق هدف «مسکن مناسب برای همه» در افق توسعه پایدار شهری کمک کند.

کلیدواژه ها:

مسکن پایدار ، حاشیه نشینی شهری ، عدالت فضایی ، حکمرانی مشارکتی ، سیاست زمین ، توسعه پایدار شهری ، تاب آوری اجتماعی