مسئولیت اجتماعی وکیل در نظام حقوقی ایران با تاکید بر نقش نهاد وکالت در تضمین دادرسی عادلانه و دسترسی همگانی به عدالت

مسئولیت اجتماعی وکیل به عنوان یکی از مولفه های بنیادین حرفه وکالت نقشی تعیین کننده در تضمین دادرسی عادلانه و تحقق دسترسی همگانی به عدالت در نظام های حقوقی ایفا می کند. در نظام حقوقی ایران نهاد وکالت علاوه بر ایفای وظیفه دفاع از حقوق موکل واجد کارکردی اجتماعی در حمایت از حقوق شهروندی و ارتقای اعتماد عمومی به نظام عدالت قضایی است. هدف این پژوهش تبیین مفهوم مسئولیت اجتماعی وکیل و بررسی جایگاه آن در چارچوب قوانین و مقررات ایران با تاکید بر نقش نهادی کانون های وکلا است. روش پژوهش توصیفی-تحلیلی بوده و داده ها از طریق مطالعه اسناد قانونی، آرای حقوقی و منابع کتابخانه ای گردآوری شده است. یافته ها نشان می دهد که هرچند مبانی قانونی و هنجاری مسئولیت اجتماعی وکیل در حقوق ایران قابل شناسایی است اما در عمل با چالش هایی نظیر محدودیت های ساختاری، ضعف نهادینه سازی و تعارض میان استقلال و نظارت مواجه است. نتیجه گیری پژوهش حاکی از آن است که تقویت استقلال نهاد وکالت، توسعه وکالت معاضدتی و نهادینه سازی آموزش مسئولیت اجتماعی می تواند نقش موثری در تضمین دادرسی عادلانه و گسترش دسترسی همگانی به عدالت در ایران ایفا کند.

کلیدواژه ها:

وکیل ، استقلال نهاد وکالت ، عدالت اجتماعی ، عدالت قضایی