بررسی تاثیر آب زیرزمینی کم عمق و شور در تامین نیاز آبی و تاثیر بر محصول درخت مورینگا اولیفرا (Moringa Oleifera) در محیط های گلخانه و مزرعه تحقیقاتی

هدف: در این مطالعه به بررسی اثر آب زیرزمینی کم عمق و شور در کمک به تامین نیاز آبی گیاه مورینگا اولیفرا و تاثیر آن بر محصول این گیاه در دو سال زراعی ۱۴۰۲ و ۱۴۰۳ با استفاده از میکرولایسیمتر در محیط های گلخانه و مزرعه تحقیقاتی گروه مهندسی آب دانشکده کشاورزی دانشگاه رازی پرداخته شد. روش پژوهش: این پژوهش در قالب طرح کاملا تصادفی به صورت فاکتوریل و در سه تکرار انجام شد که تیمارهای اعمال شده شامل آب زیرزمینی با سطوح شوری ۱ (آب منطقه مورد مطالعه)، ۲ ، ۶ و ۱۰ دسی زیمنس بر متر در سه عمق سطح ایستابی ۶/۰ ، ۸/۰ و ۱/۱ متر بود. یافته ها: نتایج نشان داد که در محیط های گلخانه و مزرعه تیمارهای با عمق آب زیرزمینی کم، درصد مشارکت آب زیرزمینی در تامین نیاز آبی گیاه در هر ۴ سطح شوری با کاهش عمق آب زیرزمینی، افزایش پیدا کرده است همچنین نتایج نشان داد که عملکرد برگ خشک در محیط های گلخانه و مزرعه تحقیقاتی، کمترین عملکرد برگ خشک مربوط به تیمارهای با شوری ۱۰ دسی زیمنس بر متر و عمق آب زیرزمینی ۱/۱ متر و بیشترین عملکرد مربوط به تیمارهایی با شوری ۱ دسی زیمنس بر متر و عمق ۶/۰ متر است، همچنین نتایج نشان داد که در محیط های گلخانه و مزرعه کمترین و بیشترین محتوی ازت در عصاره برگ ها به ترتیب مربوط به تیمار با شوری و عمق (۱ دسی زیمنس بر متر، ۶/۰ متر) و (۱۰ دسی زیمنس بر متر، ۱/۱ متر) بوده است. به طور کلی نتایج پژوهش نشان داد که در محیط های گلخانه و مزرعه تحقیقاتی کمترین و بیشترین میزان عملکرد کلسیم و آهن در عصاره برگ ها به ترتیب مربوط به شوری و عمق (۱۰ دسی زیمنس بر متر، ۱/۱ متر) و (۱ دسی زیمنس بر متر، ۶/۰ متر) بوده است. نتیجه­ گیری: نتایج نشانگر آن است که هر چه آب زیرزمینی فاصله کمتری تا سطح خاک داشته باشد (آب زیرزمینی کم عمق) به علت آسان تر بودن استفاده از این منبع گیاه می تواند درصد بیشتری از نیاز آبی خود را از طریق آب زیرزمینی تامین نماید. اما در هیچ کدام از تیمارها نیاز آبی گیاه صددرصد از طریق آب زیرزمینی تامین نشده است. همچنین نتایج به دست آمده در این پژوهش نشان دهنده معنی دار بودن اثرات عمق های مختلف آب زیرزمینی و کیفیت آن بر عملکرد برگ خشک، کلسیم، آهن و ازت در محیط گلخانه و مزرعه تحقیقاتی است

کلیدواژه ها:

آب زیرزمینی ، مورینگا اولیفرا ، اقلیم نیمه خشک ، شور ، کم عمق