بازنمایی رسانه ای شهید سپهبد قاسم سلیمانی و محور مقاومت در نماهنگ «سلام فرمانده»

این پژوهش با هدف استخراج و تحلیل نقش و بازنمایی سردار شهید قاسم سلیمانی و گفتمان «محور مقاومت» در نماهنگ «سلام فرمانده» انجام پذیرفت. پژوهش بر مبنای تحلیل نشانه شناسی سلبی و کاودری صورت گرفت و داده ها از دل مشاهدات صحنه ای نماهنگ، جداول و مصاحبه های گردآوری شده در پایان نامه پایه استخراج شد. نتایج نشان می دهد که سردار شهید حاج قاسم سلیمانی به عنوان یک «الگو» نقش کلیدی در پیوند هویت ملی و دینی ایفا کرد. تصویر و ارجاع به سردار سلیمانی در نماهنگ، صرفا یک نام گذاری یا تقدیم ساده نیست، بلکه در سه سطح نشانه ای عمل می کند: نخست، به عنوان نمادی هویتی و سرمایه فرهنگی مقاومت که موجب تقویت گفتمان ملی– مذهبی می شود؛ دوم، به عنوان یک عنصر پیونددهنده میان خوانش های ملی و فراملی (نسخه های منطقه ای/بین المللی) که به بازتولید «محور مقاومت» کمک می کند؛ و سوم، به عنوان کاوشی در نسبت میان سازندگان مومن/متعهد و مخاطبان همسو که خوانش ترجیحی پیام را تسهیل می کند. همچنین تحلیل نشان می دهد که عناصر بصری و صوتی (نام گذاری ها در شعر، واژگان احیاءشونده، تقدیم ها، انتخاب بازیگران و میزانسن های آیینی) به صورت هدفمند برای رمزگذاری پیام مقاومت و ارتباط با مخاطب استفاده شده اند. این نماهنگ با بهره گیری از مضامین فرهنگ مقاومت توانست به ابزاری برای ابراز همبستگی جامعه ایرانی و مسلمانان جهان در جبهه مقاومت تبدیل شود. تصاویر و مفاهیم مرتبط با مقاومت و شهدا، به ویژه شهید سلیمانی، به مخاطب کودک و نوجوان، هویت کنشگر و مسئولیت پذیر اعطا کرد. این مطالعه بر این نکته تاکید می ورزد که نقش تصویر سردار شهید سپهبد حاج قاسم سلیمانی در این نماهنگ را باید در بافت سیاست فرهنگی، شبکه پخش مردمی و فرایند نسخه سازی بین المللی مشاهده کرد، نه صرفا در قاب یک ارجاع نمادین منفرد.

کلیدواژه ها:

شهید قاسم سلیمانی ، محور مقاومت ، نماهنگ ، سلام فرمانده ، نشانه شناسی