بررسی بکارگیری اصول معماری ایران بر مبنای نظر استاد پیرنیا در برخی فرهنگسراهای دوره معاصر شهر یزد

معماری ایران به عنوان یکی از میراثهای فرهنگی و هنری با ارزش همواره الگویی برای طراحی بناها در دوره های مختلف تاریخی بوده است. استاد محمدکریم پیرنیا از پیشگامان تبیینی ارزشهای بومی معماری ایرانی است. این پژوهش به بررسی نحوه بکارگیری این اصول در طراحی فرهنگسراهای معاصر شهر یزد می پردازد و تاثیر آنها بر کیفیت فضایی و عملکردی این بناها را تحلیل می کند. روش تحقیق تحلیلی توصیفی و بر مبنای مطالعات موردی انجام شده است. همچنین با فعالیت میدانی و حضور در بناها و رجوع به مصادیق و نمونهها، موردی تحلیل کمی انجام می شود. از همین رو سعی گردیده با مبنا قرار دادن اصول تبیین شده توسط استاد پیرنیا سنجش اولیه از برخی فرهنگسراهای یزد انجام گیرد. فرهنگسراهای منتخب شامل؛ تالار مرکزی، یزد، فرهنگسرای آیت الله خاتمی و فرهنگسرای اندیشه غدیر حمیدیا هستند که از منظر تطبیق با اصول معماری ایرانی مورد ارزیابی اولیه قرار گرفته اند. یافته های پژوهش نشان می دهد؛ در برخی از این بناها اصول مردم واری و درون گرایی به طور موثری به کار رفته و باعث ایجاد فضاهای دلپذیر و انسانی شده اند. همچنین بهره گیری از عناصر اقلیمی نظیر، بادگیر حیاط مرکزی و استفاده از مصالح بومی به خلق فضاهایی متناسب با شرایط گرم و خشک یزد کمک کرده است. با این حال در برخی موارد اصول نیارش و پرهیز از بیهودگی به طور کامل رعایت نشده و تاثیرات منفی بر دوام و کارایی بناها داشته است.

کلیدواژه ها:

اصول معماری ایران ، استاد پیرنیا ، فرهنگسراهای یزد