بررسی حقوق دفاعی کودکان بزهکار در حقوق ایران و فرانسه

اطفال و نوجوانان به دلیل ویژگیهای جسمی روانی و اجتماعی خاص خود از آسیب پذیرترین اقشار جامعه محسوب می شوند. در فرآیند دادرسی کیفری، این گروه به دلیل ناتوانی در دفاع از حقوق قانونی، شان در معرض تضییع حقوق انسانی قرار دارند و احتمال نقض حقوق آنان افزایش می یابد. بنابراین تدوین حقوق دفاعی اختصاصی برای این افراد در نظام دادرسی کیفری اهمیت دوچندانی دارد. حقوقی مانند دسترسی به والدین یا سرپرستان، قانونی رسیدگی، غیابی برگزاری غیر علنی جلسات دادرسی، بهره مندی از وکیل و مشاور حقوقی، به دلیل تاثیر مستقیم بر تصمیم قضایی از جایگاه ویژه ای برخوردارند. قانون آیین دادرسی کیفری ایران (مصوب ۱۳۹۲) در مواد مختلفی به این حقوق پرداخته و توجه ویژه ای به آنها نشان داده است. قانون آیین دادرسی کیفری فرانسه نیز در اصلاحات سال ۲۰۲۱، در راستای اهداف کنوانسیون حقوق کودک و اسناد بین المللی مرتبط مواد متعددی در خصوص بازپروری، تربیت درمان و مسئولیت پذیری کودکان بزهکار تدوین کرده است. در هر دو کشور حقوق دفاعی اختصاصی مشابهی پیش بینی شده و برای نقض این حقوق ضمانت اجراهای متنوعی مدنظر قرار گرفته است. این پژوهش به مقایسه حقوق دفاعی اطفال و نوجوانان با بزرگسالان و بررسی ضمانت اجراهای مربوطه در ایران و فرانسه می پردازد.

کلیدواژه ها:

حق حقوق ، دفاعی ، بزهکار ، ایران ، فرانسه