مدرسه به عنوان آزمایشگاه خلاقیت اجتماعی

هدف اصلی این پژوهش بررسی جایگاه مدرسه به عنوان آزمایشگاهی برای پرورش خلاقیت اجتماعی است. در دنیای امروز مدارس صرفا مراکز انتقال دانش نیستند بلکه به محیطهایی برای شکل گیری مهارتهای، اجتماعی، فرهنگی و خلاقانه نسل جدید تبدیل شده اند. از این منظر مدرسه می تواند بستری باشد که در آن دانش آموزان ضمن یادگیری مفاهیم علمی توانایی تجربه گری، همکاری جمعی و حل مسئله را تمرین کنند. روش پژوهش حاضر ترکیبی از مرور ادبیات نظری و اجرای مطالعه میدانی است. در بخش نظری مبانی خلاقیت اجتماعی و نقش نهاد آموزش در پرورش آن بررسی شده و مطالعات داخلی و خارجی مرور گردیده است. در بخش میدانی داده ها از طریق پرسشنامه استاندارد سنجش خلاقیت اجتماعی و مصاحبه با معلمان و دانش آموزان گردآوری شد. نمونه مورد مطالعه شامل چند مدرسه دولتی و غیردولتی بود و برای تحلیل داده ها از روش های آماری توصیفی و استنباطی در کنار تحلیل مضمون کیفی استفاده گردید. یافته ها نشان داد مدارس می توانند با فراهم آوردن فضای باز و انعطاف پذیر فرصت بیشتری برای بروز خلاقیت اجتماعی دانش آموزان ایجاد کنند. عواملی همچون سبک مدیریت مدرسه، روش های تدریس مشارکتی، فعالیت های فوق برنامه و تعاملات بین دانش آموزان نقش تعیین کننده ای در ارتقای خلاقیت اجتماعی دارند. نتایج حاکی از آن است که آموزش صرفا مبتنی بر محفوظات، توانایی های اجتماعی و خلاقانه را محدود می سازد در حالی که مدارس نوآور با رویکرد کارگاهی و پروژه محور می توانند دانش آموزان را به کنشگرانی خلاق در جامعه تبدیل کنند. در مجموع پژوهش حاضر نتیجه می گیرد که نگاه به مدرسه به عنوان آزمایشگاه خلاقیت اجتماعی می تواند مسیر تازه ای برای تحول آموزش و تربیت نسل آینده فراهم آورد.

کلیدواژه ها:

مدرسه خلاقیت ، اجتماعی آموزش ، مشارکتی ، نوآوری ، آموزشی مهارتهای ، اجتماعی ، یادگیری ، پروژه محور