تحلیل نقش خانواده در پیشرفت تحصیلی دانش آموزان دوره ابتدایی

تحلیل نقش خانواده در پیشرفت تحصیلی دانش آموزان دوره ابتدایی از جمله موضوعات مهم در حوزه تعلیم و تربیت است که با توجه به اهمیت دوره ابتدایی به عنوان زیربنای رشد علمی، شخصیتی و اجتماعی کودکان، جایگاه ویژه ای در میان پژوهش های تربیتی دارد. در سال های اخیر با افزایش چالش های اجتماعی و اقتصادی، ضرورت بازشناسی جایگاه خانواده در فرآیند یادگیری کودکان دوچندان شده است. پژوهش حاضر با هدف شناسایی ابعاد مختلف تاثیر خانواده بر پیشرفت تحصیلی دانش آموزان ابتدایی انجام شد تا نقش مولفه هایی چون حمایت عاطفی و روانی، نظارت و پیگیری تحصیلی، انگیزه بخشی، مشارکت در فعالیت های مدرسه و سبک های فرزندپروری را بررسی کند و همچنین موانع و چالش های پیش روی خانواده ها در ایفای این نقش را شناسایی نماید. این تحقیق به روش کیفی، توصیفی و به شیوه کتابخانه ای انجام شد و برای جمع آوری اطلاعات، از منابع علمی معتبر داخلی و خارجی، پایگاه های اطلاعاتی تخصصی مانند سیویلیکا، SID، نورمگز و Google Scholar بهره گرفته شد. یافته های تحقیق نشان می دهد که خانواده در صورتی که از نظر عاطفی و اقتصادی توانمند باشد و والدین از مهارت های تربیتی کافی برخوردار باشند، می تواند نقش کلیدی در ارتقای عملکرد تحصیلی، رشد مهارت های اجتماعی و تقویت اعتمادبه نفس دانش آموزان ایفا کند. در مقابل، عواملی مانند فقر اقتصادی، کمبود وقت والدین به دلیل اشتغال، اختلافات خانوادگی و ضعف در تعامل با مدرسه، از مهم ترین موانع موثر بر این نقش هستند که می توانند موجب افت تحصیلی یا کاهش انگیزه یادگیری شوند. نتایج این مطالعه بر ضرورت طراحی برنامه های آموزشی برای والدین، ارتقای تعامل خانه و مدرسه و توجه ویژه سیاست گذاران به وضعیت اقتصادی و اجتماعی خانواده ها تاکید دارد. خانواده و مدرسه باید در کنار هم به عنوان دو رکن اصلی تعلیم و تربیت در مسیر موفقیت تحصیلی دانش آموزان ایفای نقش کنند.

کلیدواژه ها:

پیشرفت تحصیلی ، خانواده ، دوره ابتدایی ، حمایت والدین