رفتار زیباشناختی در حوزههای میان رشته ای مرور نظام منظور با رویکرد منابع انسانی

در سالهای اخیر مفهوم رفتار زیباشناختی به عنوان یکی از ابعاد مغفول تجربه زیبایی مورد توجه حوزه های میان رشته ای قرار گرفته است. برخلاف تمرکز سنتی بر ادراک یا داوری، زیبایی این مفهوم بر کنشهای قابل مشاهده در تعامل با زیبایی تاکید دارد؛ مانند نحوه پوشش، آراستگی فضا، مشارکت هنری یا تعامل اجتماعی. زیبایی محور مطالعه حاضر با هدف تحلیل نظام منظور پژوهشهای مربوط به رفتار زیباشناسی و تمرکز بر مصادیق آن در چهار حوزه شناختی، زیستی، اجتماعی و طراحی انجام شد. این رفتارها در زمینههایی چون طراحی فضا، تعاملات اجتماعی، رفتارهای فرگشتی و پاسخهای عصبی بازنمایی شدهاند و از جنبه های صرفا ذهنی فراتر میروند در حوزه سازمانی نیز میتوان کنشهای زیبایی محور را در عواملی چون آراستگی محیط کار، طراحی فضا، نحوه تعامل و سبک پوشش تحلیل کرد که این عناصر بر انگیزش، ادراک، محیط رضایت شغلی و کیفیت ارتباطات بین فردی اثرگذارند. پژوهش حاضر به روش مرور نظام منظور و با رویکرد کیفی انجام گرفت و پس از جست وجو در پایگاههای Scopus و ScienceDirect با استفاده از کلیدواژههای aesthetic behavior و beautiful behavior، ۱۸ مقاله با بیشترین همراستایی مفهومی انتخاب و تحلیل شدند. نتایج نشان میدهد که رفتار زیباشناختی در پیوند با زیبایی، نه فقط پدیده ای ادراکی بلکه شکلی از کنش میان رشته ای است. با این، حال گسست میان ادراک و رفتار زیبایی محور در برخی مطالعات گزارش شده و همچنان خلا تبیین نظری یکپارچه در این زمینه باقی است.

کلیدواژه ها:

رفتار ، زیباشناختانه ، زیبایی ، رفتار سازمانی ، منابع انسانی