طراحی شهری هویت محور: رویکردها و راهکارهای تقویت حس مکان

در سال های اخیر، روند سریع توسعه شهری و تغییرات کاربری زمین ها موجب تضعیف هویت محلی و کاهش حس تعلق شهروندان به محیط شهری شده است. این موضوع اهمیت طراحی شهری هویت محور را که هدف آن حفظ و تقویت عناصر کالبدی، فرهنگی و اجتماعی شهر است، برجسته می کند. پژوهش حاضر با هدف شناسایی رویکردها و راهکارهای موثر در تقویت حس مکان و هویت شهری، از روش تحقیق کیفی و توصیفی با رویکرد کتابخانه ای بهره برده است و داده ها از منابع علمی معتبر داخلی و خارجی، مقالات پژوهشی، کنفرانس ها و پایگاه های علمی استخراج شده اند. یافته ها نشان می دهند که رویکردهای طراحی شهری هویت محور شامل رویکرد کالبدی و فضایی، با تمرکز بر معماری بومی و منظر شهری، رویکرد فرهنگی و اجتماعی با تاکید بر مشارکت شهروندان، رویکرد محیطی و زیست محیطی با رعایت اصول پایداری و حفاظت از عناصر محلی، و رویکرد سیستماتیک با یکپارچگی میان سیاست، برنامه و طراحی است. همچنین، راهکارهایی نظیر احیای فضاهای تاریخی و فرهنگی، ارتقای کیفیت منظر شهری و فضاهای عمومی، استفاده از المان های نمادین و معماری بومی، توسعه پروژه های مشارکتی و ایجاد شبکه های دسترسی و مسیرهای پیاده روی متناسب با هویت محله، به تقویت حس مکان و تعلق شهروندان کمک می کنند. نتایج تحقیق نشان می دهد که توجه هم زمان به جنبه های کالبدی، فرهنگی، اجتماعی و محیطی، امکان ایجاد فضاهای معنادار و پایدار در شهرها را فراهم می آورد و می تواند به عنوان پایه ای علمی برای سیاست گذاری و برنامه ریزی شهری هویت محور مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

طراحی شهری هویت محور ، حس مکان ، مشارکت شهروندان ، هویت شهری