نقد روانشناختی عنصر شخصیت اول در رمان «دروز بلگراد» اثر «ربیع جابر» با تکیه بر نظریه اریک فروم

اریک فروم، جامعه شناس و روان شناس، اجتماعی، نظریه خویش را بر پایه تاثیر جامعه بر سلامت روان، ارائه، و منشهای مختلف اجتماعی را مطابق با تعامل فرد با جامعه معرفی کرده است. پژوهش حاضر، عنصر شخصیت در رمان «دروز بلگراد» اثر ربیع جابر و برنده جایزه بوکر عربی را بر پایه اصول روان کاوی، فرومی مورد نقد و بررسی قرار می دهد. هدف از انجام این پژوهش، تعیین میزان اثرگذاری عوامل اجتماعی بر ساخت لایه روانی اشخاص رمان «دروز بلگراد» است. یافته های پژوهش نشان می دهد مطابق با الگوی فروم هر پنج نیاز اساسی نوع آدمی: ۱- نیاز به پیوستگی در قالب خانواده، ۲- هویت با مضامین وطنی و ملی، ۳- جهت گیری نسبت به مسئله دین ۴- توجه به ریشه های دوران کودکی ۵- خلاقیت و نوآوری، دارای مصادیق مشخص در کنش زندانیان دروزی است؛ همچنین به دلیل ناهنجاری های اجتماعی معمولا اشخاص اصلی رمان، نماینده انواع منشهای اجتماعی ناکارآمد اعم از بهره کش گیرنده، مرده گرا و بازاری هستند. نتیجه آنکه رمان «دروز بلگراد» به عنوان نمونه مشخصی از نظام فکری انسان گرا، تاثیر جهان اجتماعی بر تنش انسان معاصر را منعکس ساخته، الگوی منسجمی از نیازهای اجتماعی را جهت تسکین اضطراب بخش ناخودآگاه روان آدمی، ارائه کرده است.

کلیدواژه ها:

اریک فروم ، شخصیت ، روانشناختی