بررسی اثر تیمارهای مختلف خشک کردن بر متابولیتهای ثانویه، زمان خشک شدن و قابلیت پودر شدن زعفران در کشت مزرعه ای در مناطق اصفهان و خراسان شمالی

تحقیق حاضر به بررسی کیفیت زعفران کشت شده در پنج منطقه مختلف ایران شامل طرق، رود نطنز، کاشان، بادرود و قائنات پرداخته است و با هدف ارزیابی تاثیر روشهای مختلف خشک کردن و شرایط اقلیمی بر ترکیبات شیمیایی زعفران در سال زراعی ۱۴۰۲-۱۴۰۳ انجام شد. برای بررسی کیفیت، زعفران روشهای خشک کردن شامل آون الکتریکی در دماهای ۴۰، ۵۰ و ۶۰ درجه سانتی گراد، مایکروویو با توانهای ۲۰۰، ۴۰۰ و ۶۰۰ وات و خشک کن خورشیدی در دماهای ۴۰، ۵۰ و ۶۰ درجه سانتی گراد به همراه روش سنتی خشک کردن مورد ارزیابی قرار گرفتند. نتایج نشان داد که بالاترین محتوای سافرانال (۳۰.۴۲ واحد) در تیمار مایکروویو ۶۰۰ وات از نمونه های قائنات به دست آمد. همچنین بیشترین غلظت کروسین (۲۴۷.۸ واحد) در تیمارهای آون ۵۰ درجه و خشک کردن سنتی از قائنات مشاهده شد. تحلیلات خوشه ای نشان داد که مناطق مورد مطالعه به دو گروه اصلی تقسیم می شوند که این گروه بندی می تواند به تاثیر عوامل اقلیمی و مدیریتی بر کیفیت زعفران مربوط باشد. این پژوهش با ارائه داده های تجربی و تحلیلی می تواند به بهبود فرآیندهای تولید و ارتقاء کیفیت زعفران در ایران کمک شایانی نماید. شرایط خشک کردن مطلوب شامل استفاده از مایکروویو با هر سه توان بیشتر از ۴۰۰ وات است و منطقه برتر قائنات شناخته می شود.

کلیدواژه ها:

اکوتیپ ، پیکروکروسین ، خشک کن ، مایکروویو ، سافرانال ، عوامل اقلیمی