بررسی روند مصرف و محاسبه شاخص های کارایی انرژی در تولید نیشکر طی سال های ۱۳۹۰-۱۴۰۰ در استان خوزستان

هدف از این مطالعه بررسی روند مصرف و محاسبه شاخص های کارایی انرژی در تولید نیشکر در استان خوزستان می باشد. داده های مورد استفاده در پژوهش مربوط به دوره زمانی ۱۳۹۰-۱۴۰۰ می باشد که از وزارت جهاد کشاورزی و مرکز آمار ایران تهیه شد. نهاده های مهم در تولید نیشکر که این پژوهش نیز مورد بررسی قرار گرفتند عبارتند از: نیروی انسانی، انرژی مستقیم (برق، سوخت های فسیلی)، کودهای شیمیایی، بذر، آفت کش ها و آب. برای محاسبه انرژی ورودی معادل انرژی نیروی کار، برق، سوخت گازوئیل، بذر، آب و کود و سموم شیمیایی و برای محاسبه انرژی خروجی، میانگین عملکرد هر محصول در سال با توجه به معادل انرژی آنها در نظر گرفته شد. معادل انرژی مصرفی در محصول نیشکر طبق استاندارد ASAE در نظر گرفته شد. نتایج نشان داد انرژی مصرفی تمامی نهاده ها به جز سموم شیمیایی در دوره مذکور افزایش یافته است. انرژی مصرفی کود شیمیایی طی دوره ۱۳۹۰-۱۳۹۵ روند کاهشی را نشان داد، اما در دوره ۱۳۹۵-۱۴۰۰ مجددا روند افزایشی داشت. کود شیمیایی بیشترین سهم از کل انرژی ورودی را به خود اختصاص داده است به طوری که نرخ رشد آن در بازه زمانی ۱۴۰۰-۱۳۹۰، ۳/۲۸ درصد بود. روند نسبت انرژی (ستاده به نهاده) در تولید نیشکر طی دوره مورد مطالعه روند افزایشی داشت. به طوری که میانگین رشد نسبت کل انرژی در محصول مذکور در دوره مورد بررسی ۸۷/۱ درصد بود. ضریب رگرسیون انرژی غیرمستقیم و انرژی تجدیدناپذیر در سطح ۵ درصد معنی دار و مثبت شد که نشان می دهد با افزایش مصرف این نوع انرژی عملکرد افزایش می یابد.

کلیدواژه ها:

انرژی ورودی ، انرژی خروجی ، تولید نیشکر ، روند مصرف