آسیب شناسی عدم اثربخشی ارزشیابی کیفی-توصیفی در مدارس ایران

ارزشیابی کیفی به عنوان یکی از مهمترین ابزارهای سنجش و بهبود فرآیند یاددهی-یادگیری، نقش کلیدی در تحقق اهداف آموزشی دارد. این نوع ارزشیابی با تمرکز بر تحلیل عملکرد چندبعدی دانش آموزان در حوزه های شناختی، عاطفی و رفتاری، به دنبال ایجاد نگرشی جامع تر به فرآیند آموزش است. با این حال، در نظام آموزشی ایران، اجرای ارزشیابی کیفی با چالش های متعددی مواجه است که این چالش ها مانعی برای اثربخشی کامل آن می باشند. پژوهش حاضر با هدف کاوش در بررسی عوامل زمینه ساز عدم اثربخشی ارزشیابی کیفی در مدارس ایران و ارائه راهکارهایی جهت جلوگیری از پیامدهای این مهم صورت گرفته است. پژوهش از نوع کیفی-توصیفی می باشد و به روش فرا مطالعه از نوع فرا ترکیب و با استفاده از منابع کتابخانه ای و بررسی اسناد مکتوب و متون علمی به روش مرور سیستماتیک بر اساس قاعده اشباع نظری و جهت تجزیه و تحلیل داده ها با راهبرد پژوهشی نظریه داده بنیاد و به روش کدگذاری سه مرحله ای باز، محوری و انتخابی انجام شده است. نتایج نشان داد که موانع اجرایی ارزشیابی کیفی در چهار دسته اصلی شامل عوامل: مدیریتی، ساختاری-اقتصادی، آموزشی و فرهنگی می باشد. همچنین یافته ها حاکی از آن است که پیامدهای این پدیده؛ آموزشی، ساختاری، اجتماعی و فردی خواهد بود و در زمینه راهکارهای یافته شده می توان به اصلاح سیاست گذاری ها، آموزش های تخصصی به معلمان، تغییر نگرش فرهنگی و اهمیت دادن به روند پیشرفت تحصیلی دانش آموزان اشاره کرد.

کلیدواژه ها:

ارزشیابی ، آموزش ، کیفی ، معلم ، توصیفی ، مدارس