بررسی جلوه های علم در قرآن و ادبیات عرب با رویکرد فیزیک و شیمی

این پژوهش به بررسی تطبیقی و تحلیلی جلوه ها و کاربردهای مفاهیم علمی – به ویژه فیزیک و شیمی – در قرآن کریم و متون ادبیات کلاسیک عرب می پردازد. روش تحقیق توصیفی-تحلیلی و تطبیقی است و از آیات قرآن، متون ادبی و منابع علمی معتبر با نقل صریح استفاده شده است. یافته ها نشان می دهد مفاهیم علم فیزیک (حرکت، نور، گرانش، چرخه آب، انبساط جهان و...) و شیمی (تغییر ماده، حل شدن، ترکیب، تقطیر و...) هم به صورت نمادین و هم توصیفی در قرآن و ادب عرب بازتاب یافته اند و نقش مهمی در رشد علمی تمدن اسلامی داشته اند. این تحقیق، با تاکید بر جنبه های میان رشته ای، نشان می دهد که چگونه آموزه های قرآنی و غنای ادبیات عرب، بستری برای شکوفایی اندیشه های علمی فراهم آورده و موجب ترغیب مسلمانان به کاوش در جهان طبیعت شده است. تبیین این ارتباط عمیق میان وحی، ادبیات و علم، می تواند به درک بهتری از میراث علمی و فرهنگی تمدن اسلامی کمک کند و الهام بخش رویکردهای نوآورانه در آموزش و پژوهش های معاصر باشد. در عصر حاضر، همگرایی علم و آموزه های الهی، عرصه ای گسترده برای پژوهش های میان رشته ای فراهم آورده است. مقاله حاضر با تکیه بر رویکردی علمی و ادبی، به واکاوی مضامین علم در قرآن کریم و ادبیات عرب می پردازد. هدف اصلی پژوهش، تحلیل بخش هایی از قرآن و متون ادبیات عرب است که بازتاب دهنده مفاهیم فیزیکی و شیمیایی اند. به این منظور، با روش تحلیلی توصیفی، نمونه هایی از آیات و اشعار انتخاب و با تفسیر علمی روز هم سنجی شده اند. نتایج نشان می دهد که مفاهیمی چون نور، حرکت، تجزیه عناصر، بارش باران، فرایندهای طبیعی و شیمیایی از قرون گذشته، هم در متن وحی و هم در آثار ادبی عرب نمود یافته اند؛ و این حکایت از پیوندی عمیق میان علم و ایمان دارد.

کلیدواژه ها:

قرآن ، علم ، ادبیات عرب ، فیزیک ، شیمی ، میان رشته ای