ارزیابی تنوع ژنتیکی در برخی از جمعیتهای گندم اینکورن (Triticum boeoticum) ایران

ذخایر ژنتیکی (ژرمپلاسم) از ارزشمندترین منابع طبیعی و جز و ثروت ملی هر کشور برای متخصصان اصلاح نباتات محسوب می شوند. به منظور بررسی تنوع ژنتیکی در جمعیتهای گندم دیپلوئید وحشی اینکورن آزمایشی در قالب طرح بلوک کامل تصادفی به سه تکرار در سال 90-1389 در ایستگاه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی تبریز انجام شد. نتایج تجزیه واریانس نشان داد که بین جمعیتها از نظر کلیه صفتات مورد اندازه گیری به جز تعداد کل پنجه ها و پنجه های بارور اختلاف معنی داری وجود دارد. دندروگرام حاصل از تجزیه خوشه ای به روش وارد، 33 جمعیت را بر اساس کلیه صفات مورد بررسی به دو گروه کلی تفکیک کرد. گروه اول شامل جمعیتهای جمع آوری شده از نواحی مرکزی البرز تا نواحی شمال و مرکز زاگرس و گروه دوم شامل برخی از جمعیتهای نواحی جنوب زاگرس و مرکزی هم عرض بودند. این جمعیتها به واسطه داشتن طول و عرض جغرافیایی تقریباً یکسان و نزدیک به هم یک گروه جداگانه را تشکیل دادند. با استفاده از تجزیه تابع تشخیص نیز تمایز جمعیتهای مورد نظر در دو گروه مورد تأئید واقع شد. به طور کلی با توجه به تنوع فوق العاده، گوه های T.boeoticum در استانهای غربی به ویژه استان کرمانشاه، توجه ویژه به ژم پلاسم آن در این مناطق ضروری به نظر می رسد.

کلیدواژه ها:

جمعیتهای دیپلوئید ، Triticum boeoticum ، تنوع ژنتیکی ، تجزیه خوشه ای ، تجزیه تابع تشخیص