پیشگیری از گرایش به خشونت باتوجه به نقش دین و دین داری

پژوهش حاضر به دنبال بررسی پیشگیری از خشونت با توجه به نقش دین و دین داری صورت گرفته است. بر پایه نظریه های یادگیری و کنترل اجتماعی دورکیم، هیرشی و استارک میان متغیرهای تحقیق ارتباط نظری برقرار شده و فرضیات تحقیق مطرح گردید. جمعیت آماری این تحقیق را جوانان ۱۵ تا ۲۵ ساله شهر قزوین تشکیل می دهد که با استفاده از فرمول نمونه گیری کوکران ۲۰۰ نفر به عنوان حجم نمونه انتخاب گردید و روش نمونه گیری خوشه ای چند مرحله ای برای این تحقیق مناسب دیده شد. برای سنجش دین داری با تکیه بر چارچوب نظری و تحقیقات پیشین از مقیاس معتبر گلاک و استارک در چهار بعد (اعتقادی، عاطفی، پیامدی و مناسکی) استفاده شد که پیش از این بارها در تحقیقات خارج و داخل کشور مورد آزمون قرار گرفته است. متغیر خشونت نیز پس از مرور تحقیقات مرتبط با تکیه بر جوانب نظری بحث تعریف و در سه بعد احساس نسبت به خشونت، نگرش نسبت به خشونت و رفتار خشونت آمیز شاخص سازی شدند و با استفاده از آزمون های اعتبار و پایایی مورد سنجش و استانداردسازی قرار گرفتند. فرضیه های تحقیق که بیانگر رابطه میان دین داری و خشونت بودند، تایید شدند. یافته ها نشان می دهند میان دینداری و خشونت رابطه معنی دار، منفی و متوسطی وجود دارد. همچنین یافته ها نشان می دهند ابعاد اعتقادی، عاطفی، مناسکی و پیامدی به ترتیب بیشترین روابط همبستگی را با خشونت داشته اند. از سوی دیگر احساس نسبت به خشونت، نگرش به خشونت و رفتار خشونت آمیز به ترتیب بیشترین همبستگی را با دین داری داشته اند. نوع روابط میان این ابعاد متغیرهای مذکور یا متغیرهای دین داری کل و خشونت کل عموما منفی و در سطح ضعیف تا متوسط و معنی دار بوده است.

کلیدواژه ها:

دین ، دین داری ، مناسک دینی ، پیامد دینی ، احساس مذهبی ، خشونت