بررسی جایگاه سنت پیامبر (ص) در مطالعات اسلامی مستشرقان

ورود مستشرقان در عرصه مطالعات اسلامی، رویکرد نوینی در پژوهشهای دینی مسلمانان پدیدار نموده و سنیت پژوهی مسلمانان را تحت تاثیر قرار داده است. آموزه خاورشناسان مطالعه در روایات اسلامی را که رسول خدا (ص) میدانند، به مثابه منابع تاریخی دانسته و آن را برای بازسازی سیره عملی رسول خدا (ص) به کار می برند، چنانکه مسلمانان از آن الگویی برای رفتار مسلمانان در شریعت می سازند. در این راستا روش بروننگر دین پژوهان غربی، توانسته است روش دروننگر محققان مسلمان را تحت تاثیر قرار داده و نگاه تاریخی، فرهنگی، اجتماعی بر مطالعات دینی را افزایش داده و بسیاری از مباحث دین محور را در نقد فراگیر خود مورد بحث قرار دهد. در این پژوهش توصیفی-تحلیلی، که بر اساس منابع کتابخانه ای سامان یافته، سیره پیامبر (ص) در مواجهه با زنان مورد واکاوی قرار گرفته و نقد متن روایات مذمت زنان- که به عنوان سیره عملی پیامبر (ص) در مواجهه با زنان است- را مورد مداقه قرار داده است. نتایج این مطالعه بر آن است که روش شناسی خاورشناسان که بر مبنای توجه به شرایط بیرونی متن استوار است، نسبتهای تاریخی، فرهنگی، سیاسی و اجتماعی را در نقد متن وارد کرده و توانسته است بسیاری از ابهامات سنتی جوامع مسلمانان را در فهم سیره مورد بحث قرار دهد که پیش از آن با روش شناسی های عالمان مسلمان دریافت نگردیده است. به کارگیری چنین روش هایی به مثابه تجهیزات نوین تحقیقاتی، پژوهشگر را در شناخت سیره پیامبر (ص) و بازشناسی آراء اصالح گرانه وی (ص) تواناتر نموده و او را به نگاه نوینی در فهم متون متقدمین در سیره و حدیث فرامی خواند.

کلیدواژه ها:

سیره پیامبر(ص) ، مستشرقان ، روشهای نوین ، نقد سند و متن ، روایات زنان