بررسی و ارزیابی نقش دهیاری ها و دهیاران در مرحله پیشگیری چرخه مدیریت بحران (مطالعه موردی: دهیاری های بخش دیلمان و پیرکوه شهرستان سیاهکل)

دهیاری ها یکی از نهادهای محلی در نظام مدیریت روستایی می باشند. در سال ۱۳۸۲ اولین دهیاری ها فعالیت خود را جهت مدیریت روستایی آغاز و مدیریت روستا در محدوده قانونی روستا به دهیار واگذار گردیده است. دهیار با پیشنهاد اعضای شورای اسلامی روستا و پس از تایید مراجع قانونی برای مدت چهار سال مشغول بکار می شود و در صورت رضایت اعضای شورای اسلامی روستا از عملکرد دهیار، شوراها می توانند برای دوره ۴ ساله دهیاری مجدد وی را برای دریافت حکم جدید به مراجع ذی صالح معرفی نمایند و در صورت عدم رضایت از عملکردش می توانند پس از طی مراحل قانونی نامبرده را عزل نمایند. دهیار به عنوان مدیر محلی در مدیریت بحران های طبیعی و غیر طبیعی همگام با مدیریت فرادست (ستاد حوادث غیرمترقبه شهرستان و استان) نقش مهمی ایفا می نماید. جوامع روستایی در معرض انواع بلیات و مخاطرات طبیعی قرار دارند. استقرار کشور ایران در کمربند جهانی زلزله، پراکنش جمعیت روستایی در عرصه های حادثه خیز، فاصله روستاها از شهر، هزینه ساخت و نگهداری تاسیسات زیربنایی و عمرانی روستایی را افزایش داده است. افزایش هزینه های ساخت و ساز در مناطق روستایی نسبت به شهرها موجب کاهش کیفیت و کاهش تاب آوری ساختمان هایی روستایی شده است. فرسایش خاک، رانش زمین، سیل، خشکسالی، طوفان، آتش سوزی، کیفیت پایین ساخت و سازهای روستایی در صورت عدم برنامه ریزی صحیح توسط مدیران خسارات جبران ناپذیری را به جمعیت روستایی وارد می نماید. چرخه مدیریت بحران شامل پیشگیری، آگاهی، مقابله و بازسازی بوده، مرحله پیشگیری و آمادگی قبل از وقوع بحران مهمترین نقش را در چرخه مدیریتی بحران دارد. هدف پژوهش حاضر بررسی نقش دهیاران و قابلیت های دهیاری های بخش دیلمان و پیرکوه شهرستان سیاهکل در مرحله پیشگیری در چرخه مدیریت بحران می باشد. در این راستا در ابتدا سازمان های دخیل در مدیریت بحران و نقش هر سازمان به طور مختصر بیان، سپس بعد به کمک راهبرد پیمایش عملکرد دهیاران بخش دیلمان و پیرکوه شهرستان سیاهکل عملکرد دهیاران بخش بررسی، نقاط مثبت و منفی دهیاران در مرحله در مرحله پیشگیری مدیریت بحران آورده شده است. در نهایت راهکارهای بهبود نقش دهیاری های بخش در مرحله پیشگیری چرخه مدیریت بحران پیشنهاد می گردد.

کلیدواژه ها:

دهیاری ، مدیریت بحران ، پیشگیری ، مدیر محلی ، بلیات ، مخاطرات طبیعی ، زلزله ، روستا ، هزینه ساخت ، تاب آوری ، خسارات جبران ناپذیر ، آمادگی ، سازمان های دخیل ، نقاط مثبت ، نقاط منفی ، راهکارهای بهبود