الزام تدوین پیوست فرهنگی اجتماعی در مدیریت بحران منابع آب در برنامه های توسعه کشور با تاکید بر ارتقاء سواد آب و یادگیری مدنی مطالعه موردی : برنامه هفتم توسعه

واقع شدن ایران در کمربند خشک و کم آب کره زمین باعث شده است که از دیرباز مسئله آب و منابع آبی در کشور ایران، بسیار مهم و راهبردی باشد. وجود چالش های جدی در زمینه منابع آب در کشور، موجب شده که همواره این منابع یکی از محور های اصلی در برنامه ریزی های کشور باشد. از سال۱۳۲۷که تدوین برنامه های توسعه در کشور آغاز شد، تا قبل از انقلاب ۵ برنامه عملیاتی شد. به مرور این برنامه ها از منظر کارشناسی و عملی کارآمد تر شدند. اما بدنه اجرایی و مدیریتی به طور متناسب، ظرفیت پذیرش تحولات و تغییرات را پیدا نکرد و کشور نتوانست طی ۳۰ سال (۱۳۲۷_۱۳۵۷) صاحب فرهنگ سازمانی منضبط، قانون مند،پاسخگو و زیر ساخت های اساسی شود. پس از پیروزی انقلاب اسلامی تاکنون، شش برنامه توسعه تدوین شده است که از شروع اولین برنامه توسعه پس از انقلاب در سال ۱۳۶۸،به مرور ادبیات بخش آب در برنامه ها ظهور یافت و در برنامه های اخیر به جایگاه و مسایل بخش آب بیشتر از برنامه های قبلی توجه شده است. توجه به این نکته حائز اهمیت است که با وجود نزدیک به هشت دهه تجربه کشور در تدوین و اجرای برنامه های عمران و توسعه ، مشکلات فراوری بخش آب کشور همچنان پا بر جا بوده و بحران آب پیچیده تر و گسترده تر شده است . لذا چنانچه در برنامه هفتم توسعه نیز همین روش ها و برنامه های معمول به کار گرفته شوند، عملا تحولی در بخش آب ایجاد نخواهد شد. بنابراین باید برای برنامه آتی، ریل گذاری جدیدی انجام شود و ضمن نگارش برنامه هایی با قابلیت اجرا ، راهکار های عملیاتی کردن آنها نیز مدنظر قرار گیرد.در کنار اقدامات فنی و مهندسی، تدوین پیوست فرهنگی اجتماعی در برنامه های توسعه کشور، با تاکید بر ارتقای سواد آب و یادگیری مدنی، نقشی کلیدی در مدیریت بحران منابع آب ایفا می کند. این مقاله به بررسی ضرورت تدوین پیوست فرهنگی اجتماعی در مدیریت بحران منابع آب در برنامه های توسعه کشور با تاکید بر ارتقای سواد آب و یادگیری مدنی می پردازد.روش تحقیق توصیفی-تحلیلی مبتنی بر مطالعات اسنادی و کتابخانه ای می باشد که به صورت موردکاوی و سند پژوهی انجام گرفته است یافته های تحقیق نشان داد تدوین پیوست فرهنگی اجتماعی در برنامه های توسعه کشور، با تاکید بر ارتقای سواد آب و یادگیری مدنی، گامی ضروری در جهت مدیریت بحران منابع آب و تضمین دسترسی پایدار به آب برای نسل های حال و آینده است.

کلیدواژه ها:

برنامه های توسعه ، مدیریت منابع آب ، پیوست فرهنگی ، سواد آب ، یادگیری مدنی ، برنامه هفتم توسعه