نقش منابع ازت در محیط کشت سلولی در افزایش توده سلولی به عنوان واحدهای تولید کننده متابولیت های ارزشمند زعفران

از قابلیت های سیستم کشت سلولی امکان بهینه سازی عوامل موثر بر رشد سلولها جهت اهداف خاص می باشد. در این پژوهش از بهینه سازی محتوای ازت در قالب میزان و نوع منابع آن در محیط کشت مایع در راستای افزایش توده سلولی به عنوان واحدهای تولیدکننده متابولیت های ثانویه بهره گرفته شد. بدین منظور شاخص رشد سلولی زعفران در محیط کشت پایه موراشیگ و اسکوگ (MS) با نسبت آمونیوم به نیترات [NH۴+(۳۳.۳%): NO-۳, (۶۶.۷%)] و محیط کشت MS تغییریافته (صرفا محتوی منبع نیتراته ) به همراه سطوح مختلف پلی واینیل پیرولیدون (PVP) (۰، ۵۰۰ و ۱۵۰۰ میلی گرم/ لیتر) در ترکیب با فسفات پتاسیم در دو سطح (۰ و ۵ میلی مولار) در قالب طرح فاکتوریل ارزیابی شد. نتایج نشان داد چنانچه نوع ترکیب ازته به کار رفته در محیط کشت پایه به فرم تغییر یافته تغییر پیدا کند تاثیر مثبتی بر شاخص رشد سلولی داشته و میانگین شاخص رشد سلولی از ۸۱/۰ به ۴۷/۱ افزایش خواهد یافت . همچنین نتایج اثر متقابل غلظت فسفات پتاسیم و نسبت ازت بر شاخص رشد سلولی نشان داد محیط کشت بهینه شده که فاقد آمونیوم بود هنگامی که با فسفات پتاسیم به غلظت ۵ میلی مول غنی سازی شد بیشترین وزن سلولی را تولید کرد. گرچه تفاوت معنی داری بین وجود فسفات پتاسیم و عدم وجود آن مشاهده نشد. غلظت های مختلف PVP نیز تاثیر معنی داری بر شاخص رشد سلولی نداشتند.

کلیدواژه ها:

آمونیوم ، نیترات ، محیط کشت MS ، PVP ، فسفات پتاسیم