تحلیل و بررسی مبانی فقهی حقوقی مسئولیت مدنی

مسئولیت مدنی به عنوان یکی از ارکان اساسی نظامهای حقوقی و فقهی، بر مبنای جبران ضررهای ناشی از افعالزیانبار بنا شده است. تحلیل و بررسی مبانی فقهی و حقوقی مسئولیت مدنی به شفافسازی اصول و قواعد مرتبط بااین موضوع کمک میکند. در این مقاله، ابتدا ارکان مسئولیت مدنی شامل وجود ضرر، ارتکاب فعل زیانبار و رابطهسببیت بررسی شده است. ضرر در این زمینه به سه دسته مادی، معنوی و بدنی تقسیم می شود و فعل زیانبار بایدبا اخلاق عمومی و ناهنجاری های اجتماعی هماهنگ باشد. نظریه های مختلف مسئولیت مدنی نیز مورد بررسی قرارمی گیرد. نظریه تقصیر، بر مبنای تقصیر فردی و تحلیل رفتار او تاکید دارد، در حالی که نظریه خطر، مسئولیت رابدون نیاز به اثبات تقصیر به عمل خطرآفرین مرتبط می کند. نظریه تضمین حق، به دنبال حفاظت از حقوق افراد وتضمین ایمنی است، و نظریه مختلط، ترکیبی از نظریه های تقصیر و خطر را ارائه می دهد و در موارد خاص، جبرانخسارت بدون تقصیر را پیش بینی می کند. از منظر فقهی، از قواعدی نظیر قاعده اتلاف،قاعده تسبیب،قاعده غرور،قاعده لاضرر،قاعده ضمان ید، قاعده اقدام و تدلیس به عنوان مبنای مسئولیت مدنی می توان نام برد.

کلیدواژه ها:

مسئولیت مدنی ، مبانی فقهی ، مبانی حقوقی ، ضرر ، تقصیر .